ΑΡΕΙΟΣ ΠΑΓΟΣ 339/2025 Παραβίαση δικαιώματος ακρόασης του συνηγόρου στο στάδιο της ποινής

Αριθμός 339/2025
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
ΣΤ’ ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ελένη Κατσούλη Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κλεόβουλο – Δημήτριο Κοκκορό, Λεωνίδα Χατζησταύρου, Παναγιώτη Λυμπερόπουλο και Ελένη Θεοδωρακοπούλου-Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 28 Ιανουαρίου 2025, με την παρουσία της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Αναστασίας Μασούρα (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Χαράλαμπου Αθανασίου, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος – κατηγορουμένου Η. Μ. του Κ., κατοίκου …, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Χρήστο Μαρκογιαννάκη, για αναίρεση της αποφάσεως 1078/2024 του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων. Με υποστηρίζοντες την κατηγορία τους: 1. Ν. Τ. του Μ., 2. Α. Κ. του Μ., κατοίκων Χανίων Κρήτης, που εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Αλεξία Ριτζάκη και 3. Μ. Π. του Ε., κάτοικο Χανίων Κρήτης, που δεν εμφανίσθηκε.
Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Χανίων με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ’ αυτή, και o αναιρεσείων – κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην υπ’ αριθμ. 4/18-9-2024 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 874/24.

Αφού άκουσε Την Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να αναιρεθεί εν μέρει η προσβαλλόμενη απόφαση, ως προς τις διατάξεις της που αφορούν την ποινή και να παραπεμφθεί η υπόθεση, κατά το αναιρούμενο μέρος της για νέα συζήτηση και τους πληρεξούσιους δικηγόρους των διαδίκων που ζήτησαν όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η κρινόμενη με αριθ. 4/18-9-2024 αίτηση για αναίρεση της υπ` αριθμ. 1078/2024 απόφασης του δικάσαντος κατ` έφεση, Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων, η οποία καταχωρήθηκε στο ειδικό βιβλίο την 29-7-2024 και με την οποία καταδικάστηκε ο αναιρεσείων σε συνολική ποινή φυλάκισης τριάντα οκτώ (38) μηνών, για τις αξιόποινες πράξεις της σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο τελεσθείσα δια παραλείψεως κατά συρροή και της κοινώς επικίνδυνης βλάβης από αμέλεια από την οποία θα μπορούσε να προκύψει κίνδυνος για άνθρωπο τελεσθείσα δια παραλείψεως, έχει ασκηθεί, με δήλωση ενώπιον του Γραμματέα του Πρωτοδικείου Χανίων στις 18-9-2024, νομότυπα και εμπρόθεσμα. Περιέχει δε ορισμένο και παραδεκτό λόγο αναίρεσης από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α’ ΚΠοινΔ . Επομένως, είναι παραδεκτή (άρθρα 473, 474 παρ. 1 και 2, 504 παρ. 1 ΚΠοινΔ) και πρέπει να εξετασθεί περαιτέρω, ερήμην του, παραστάντος για την υποστήριξη της κατηγορίας Μ. Π., ο οποίος όπως προκύπτει από το από 3-12-2024 αποδεικτικό επιδόσεως του Α. Α., Ανθυπαστυνόμου, που υπηρετεί στο ΑΤ Χανίων, καθώς και από 3-12-2024 αποδεικτικό επίδοσης του ίδιου ως άνω Ανθυπαστυνόμου, στην αντίκλητο δικηγόρο αυτού Αικατερίνη Γρυλλάκη, κλήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα για να παραστεί δια συνηγόρου στο ακροατήριο αυτού του Δικαστηρίου, κατά τη δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας.
Ι. Κατά το άρθρο 510 παρ. 1 Α` ΚΠΔ ”Ως λόγοι για να αναιρεθεί η απόφαση μπορεί να προταθούν μόνο: Α) η απόλυτη ακυρότητα που συνέβη κατά τη διαδικασία στο ακροατήριο( άρθρο 171) …”. Κατά τις διατάξεις του άρθρου 171 παρ.1 περ. δ` του ΚΠΔ, σε συνδυασμό με το ως άνω άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Α` του ιδίου Κώδικα, απόλυτη ακυρότητα, που λαμβάνεται αυτεπαγγέλτως υπόψη από το Δικαστήριο σε κάθε στάδιο της διαδικασίας και στον Άρειο Πάγο, ακόμη προκαλείται: 1. αν δεν τηρηθούν οι διατάξεις που καθορίζουν “α)…β)…γ)… δ) την εμφάνιση, την εκπροσώπηση και την υπεράσπιση του κατηγορουμένου ή του προσώπου στο οποίο αποδίδεται η πράξη κατά την προκαταρτική εξέταση και την άσκηση των δικαιωμάτων που του παρέχονται από το νόμο, την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών και το Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα και τον Χάρτη Θεμελιωδών Ελευθεριών της Ε.Ε.”.
ΙΙ. Κατά τη διάταξη του άρθρου 367 παρ. 1 του ΚΠΔ, “όταν τελειώσει η αποδεικτική διαδικασία, ο διευθύνων τη συζήτηση δίνει το λόγο στον Εισαγγελέα, έπειτα στον παριστάμενο για την υποστήριξη της κατηγορίας, ο οποίος δεν μπορεί να επεκταθεί στο θέμα της ποινής που πρέπει να επιβληθεί και τέλος δίνει το λόγο στον κατηγορούμενο”, ενώ, κατά την παρ. 3 του ίδιου άρθρου “ο κατηγορούμενος ή ο συνήγορός του έχει πάντοτε το δικαίωμα να μιλήσει τελευταίος”. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει ότι είναι υποχρεωτικό να δοθεί ο λόγος από εκείνον που διευθύνει τη συζήτηση στον εισαγγελέα και στους διαδίκους, σύμφωνα με την παραπάνω κανονισμένη σειρά στο δε κατηγορούμενο ή στο συνήγορό του, στο τέλος και αν τούτο δεν ζητηθεί. Η παράβαση της διάταξης αυτής, επιφέρει απόλυτη ακυρότητα, κατά το άρθρο 171 παρ. 1 εδ. δ` του ΚΠΔ, γιατί αφορά στην υπεράσπιση του κατηγορουμένου και στην άσκηση των δικαιωμάτων που παρέχονται σε αυτόν και ρητά θεσπίζονται από το νόμο, για την οποία (παράβαση) ιδρύεται λόγος αναίρεσης της απόφασης, σύμφωνα με το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α` του ΚΠΔ (ΑΠ 224/2018, ΑΠ 32/2017) .
ΙΙΙ. Στην προκείμενη περίπτωση, ο αναιρεσείων πλήττει την προαναφερόμενη υπ` αρ. 1078/2024 απόφαση του δικάσαντος κατ’ έφεση Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων, προβάλλοντας την απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας, αφενός διότι μετά την πρόταση του Εισαγγελέα επί των ποινών που πρέπει να επιβληθούν, δεν δόθηκε στον συνήγορό του καθόλου ο λόγος επί της ποινής αφετέρου διότι δεν του δόθηκε καθόλου ο λόγος , μετά τη σχετική πρόταση του Εισαγγελέα, επί της συνολικής ποινής και της μετατροπής αυτής σε χρηματική. IV. Στην προκείμενη περίπτωση, από την επιτρεπτή επισκόπηση των πρακτικών (σελ. 77 – 79 ) της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει, ότι το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Χανίων, αφού κήρυξε ένοχο τον αναιρεσείοντα κατηγορούμενο για τις αξιόποινες πράξεις της σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο τελεσθείσα δια παραλείψεως κατά συρροή και της κοινώς επικίνδυνης βλάβης από αμέλεια από την οποία θα μπορούσε να προκύψει κίνδυνος για άνθρωπο τελεσθείσα δια παραλείψεως, έδωσε τον λόγο στον Εισαγγελέα για τις ποινές που πρέπει να επιβληθούν και εκείνος πρότεινε να επιβληθεί στον αναιρεσείοντα για την α’ πράξη ποινή φυλάκισης δέκα (10) μηνών για 1η παθούσα, ποινή φυλάκισης δεκατεσσάρων (14) μηνών για 2η παθούσα και ποινή φυλάκισης δεκαοκτώ (18) μηνών για 3η παθούσα και για τη β’ πράξη ποινή φυλάκισης δεκαέξι (16) μηνών. Στη συνέχεια το Δικαστήριο, χωρίς να δοθεί ο λόγος στον συνήγορο του αναιρεσείοντος κατηγορουμένου, απήγγειλε την απόφασή του για την ποινή και επέβαλε σε βάρος του για την α’ πράξη ποινή φυλάκισης δέκα (10) μηνών για 1η παθούσα, ποινή φυλάκισης δεκατεσσάρων (14) μηνών για 2η παθούσα και ποινή φυλάκισης δεκαοκτώ (18) μηνών για 3η παθούσα και για τη β’ πράξη ποινή φυλάκισης δεκαέξι (16) μηνών. Ομοίως μετά την απαγγελία της απόφασης περί των ποινών, η Προεδρεύουσα Πλημμελειοδίκης παρέλειψε να δώσει το λόγο στο συνήγορο υπεράσπισης του κατηγορουμένου, ώστε να τοποθετηθεί επί της συνολικής ποινής και της μετατροπής αυτής σε χρηματική, που είχε προτείνει ο Εισαγγελέας, επιφέροντας με τις ανωτέρω παραλείψεις απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας στο ακροατήριο, λόγω παραβίασης των δικαιωμάτων του αναιρεσείοντος κατηγορουμένου. Επομένως, είναι βάσιμος ο μοναδικός σχετικός λόγος αναίρεσης από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α` ΚΠΔ. Κατόπιν αυτών πρέπει να αναιρεθεί η απόφαση μόνο ως προς το κεφάλαιο της ποινής και της μετατροπής αυτής σε χρηματική και να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση ως προς το ως άνω αναιρούμενο μέρος της στο ίδιο Δικαστήριο, του οποίου είναι δυνατή η συγκρότηση από Δικαστές που δεν μετείχαν στη σύνθεση που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση (άρθρο 519 ΚΠΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ –
Αναιρεί εν μέρει την απόφαση 1078/2024 του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Χανίων,μόνον ως προς τις διατάξεις της που αφορούν την επιβολή ποινής και την μετατροπή αυτής σε χρηματική, ως προς τον αναιρεσείοντα Η. Μ. του Κ.. –
Παραπέμπει την υπόθεση για νέα συζήτηση, ως προς το ως άνω αναιρούμενο μέρος της, στο ίδιο Δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από Δικαστές που δεν μετείχαν στην έκδοση της αναιρούμενης απόφασης.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 18 Φεβρουαρίου 2025.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 19 Φεβρουαρίου 2025.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

To Top