Αριθμός 875/2024
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Ε’ ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Μαρία Λεπενιώτη, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη (σύμφωνα με την υπ’ αριθ. 345/2022 πράξη της Προέδρου του Αρείου Πάγου) και Εισηγήτρια, Κωστούλα Πρίγγουρη, Παρασκευή Τσούμαρη, Σταυρούλα Κουσουλού και Τριανταφύλλη Δρακοπούλου, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 9 Δεκεμβρίου 2022, με την παρουσία της Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Αναστασίας Μασούρα (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και του Γραμματέα Γ. Β., για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος – κατηγορουμένου Π. Β. του Α., κρατουμένου στο Κατάστημα Κράτησης Κορυδαλλού, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Αδαμαντία Αγγελέτου, για αναίρεση της 1435/2021 απόφασης του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών.
Το Πενταμελές Εφετείο Αθηνών με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ’ αυτή, και o αναιρεσείων – κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεσή της για τους λόγους που περιλαμβάνονται στην 6234 από 15-7-2022 αίτησή του αναίρεσης, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό …
Αφού άκουσε 1) Την Αντεισαγγελέα, που πρότεινε: α) να αναιρεθεί εν μέρει η προσβαλλόμενη απόφαση, ως προς τον καθορισμό συνολικής ποινής διάταξής της και να παραπεμφθεί η υπόθεση κατά το άνω αναιρούμενο μέρος για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως και β) να απορριφθεί κατά τα λοιπά η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης μετά των πρόσθετων λόγων και 2) την πληρεξούσια δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά,
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η κρινόμενη με αριθμό 6234 από 15/7/2022 αίτηση του Π. Β. του Α., ήδη κρατούμενου στο Κ.Κ.Κορυδαλλού κατά της υπ’ αριθμ. 1435/2021 τελεσίδικης απόφασης του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών, έχει ασκηθεί νομότυπα και εμπρόθεσμα με την επίδοση του δικογράφου της στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου (άρθρ. 474 παρ. 2Α ΚΠοινΔ) και εμπρόθεσμα (καταχώρηση της προσβαλλόμενης απόφασης στο κατά το άρθρο 473 παρ. 2 και 3 εδ. α του ΚΠΔ βιβλίο στις 27/6/2022, σύμφωνα με τα άρθρα 462, 464, 473 παρ. 2 και 3, 504 παρ1 και 505 παρ. 1 ΚΠοινΔ) και περιέχει ως λόγους αναίρεσης, την από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α απόλυτη ακυρότητα που συνέβη κατά τη διαδικασία στο ακροατήριο, την από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ.Δ’ του ΚΠοινΔ έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας ως και την από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Ε εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης. Επομένως, είναι παραδεκτή και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω, ως προς την ουσιαστική βασιμότητα των προβαλλόμενων με αυτή λόγων συνεκδικαζόμενη, λόγω της πρόδηλης συνάφειας και με τους επ’αυτής από 22/11/2022 εμπροθέσμως και παραδεκτώς ασκηθέντες πρόσθετους λόγους αναίρεσης (άρθρ. 509 ΚΠοινΔ).
I. Η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη, από τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του Κ.Ποιν.Δ, ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει λόγο αναίρεσης από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ ΚΠοινΔ, όταν αναφέρονται σε αυτή, με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά, τα πραγματικά περιστατικά, που αποδείχθηκαν από την ακροαματική διαδικασία, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, για το οποίο καταδικάστηκε ο κατηγορούμενος, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οι νομικές σκέψεις υπαγωγής των περιστατικών αυτών στις εφαρμοσθείσες ουσιαστικές ποινικές διατάξεις. Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό της απόφασης, τα οποία αποτελούν ενιαίο σύνολο, δεν υπάρχει δε έλλειψη αιτιολογίας στην περίπτωση που αυτή εξαντλείται σε επανάληψη του διατακτικού της απόφασης, το οποίο, όμως, εκτός από τα τυπικά στοιχεία του κατηγορητηρίου, περιέχει και πραγματικά περιστατικά, τόσο αναλυτικά και με τόση πληρότητα, ώστε να καθίσταται περιττή η διαφοροποίηση της διατύπωσης του σκεπτικού της. Σε σχέση με τα αποδεικτικά μέσα, που λήφθηκαν υπόψη από το Δικαστήριο προκειμένου να μορφώσει την καταδικαστική του κρίση, όπως επιβάλλουν οι διατάξεις των άρθρων 177 παρ. 1 και 178 ΚΠοινΔ, για την πληρότητα της αιτιολογίας αρκεί να προσδιορίζονται γενικώς κατά το είδος τους (μάρτυρες, έγγραφα κλπ.) χωρίς να απαιτείται ειδικότερη αναφορά ή αναλυτική παράθεσή τους και μνεία του τι προέκυψε από το καθένα χωριστά. Πρέπει, όμως, να προκύπτει με βεβαιότητα, ότι το δικαστήριο τα έλαβε υπόψη και τα συνεκτίμησε όλα και όχι μόνο ορισμένα από αυτά κατ’ επιλογή, ενώ δεν είναι απαραίτητη η αξιολογική συσχέτιση και σύγκριση των διαφόρων αποδεικτικών μέσων και των μαρτυρικών καταθέσεων μεταξύ τους και δεν απαιτείται να προσδιορίζεται ποιό βάρυνε περισσότερο για το σχηματισμό της δικανικής κρίσης ούτε χρειάζεται να διευκρινίζεται από ποιό ή ποιά αποδεικτικά μέσα αποδείχθηκε η κάθε παραδοχή. Όταν δε εξαίρονται ορισμένα από τα αποδεικτικά μέσα, δεν σημαίνει ότι δεν λήφθηκαν υπόψη τα άλλα, αφού δεν εξαιρέθηκαν ρητά, ούτε ανακύπτει ανάγκη αιτιολόγησης, γιατί δεν εξαίρονται τα λοιπά (ΑΠ 1213/2019). Όμως, δεν αποτελούν λόγους αναίρεσης η εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων και, ειδικότερα, η εσφαλμένη εκτίμηση και αξιολόγηση των μαρτυρικών καταθέσεων και των εγγράφων, η παράλειψη αναφοράς και αξιολόγησης κάθε αποδεικτικού στοιχείου χωριστά και η παράλειψη συσχέτισης των αποδεικτικών μέσων μεταξύ τους, η αμφισβήτηση ή η απόκρουση του αποδεικτικού πορίσματος, στο οποίο κατέληξε το Δικαστήριο, καθόσον, στις περιπτώσεις αυτές, με την επίφαση της έλλειψης αιτιολογίας ή της εσφαλμένης εφαρμογής του νόμου και της έλλειψης νόμιμης βάσης, πλήττεται η αναιρετικώς ανέλεγκτη, περί τα πράγματα, κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας (ΑΠ 777/2022, ΑΠ 819/2022, ΑΠ 645/2020, ΑΠ189/2020, ΑΠ 2037/2021, ΑΠ 652/2021, ΑΠ 78/2021).
Περαιτέρω, η απαιτούμενη, από τις διατάξεις των άρθρων 93 παρ. 3 του Συντ και 139 του ΚΠοινΔ, ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία που πρέπει να παρατίθεται, εκτός από την κύρια επί της ενοχής απόφαση, τις οριστικές ή παρεμπίπτουσες αποφάσεις ή αυτές που η έκδοσή τους έχει αφεθεί στη διακριτική, ελεύθερη ή ανέλεγκτη κρίση του Δικαστηρίου, εκτείνεται και στους αυτοτελείς ισχυρισμούς, δηλαδή, αυτούς, που προβάλλονται από τον κατηγορούμενο ή το συνήγορό του, σύμφωνα και με την προαναφερθείσα διάταξη του άρθρου 171 παρ. 2 του ΚΠΔ σε συνδυασμό με εκείνη του άρθρου 333 παρ. 2 εδ. α’ και β’ ίδιου Κώδικα και κατατείνουν στην άρση του άδικου χαρακτήρα της πράξης ή στον αποκλεισμό ή στη μείωση της ικανότητας προς καταλογισμό ή στην εξάλειψη του αξιόποινου ή στη μείωση της ποινής, εφόσον όμως αυτοί προβάλλονται κατά τρόπο σαφή και ορισμένο, με όλα δηλαδή, τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία είναι αναγκαία, κατά την οικεία διάταξη για τη θεμελίωσή τους, έτσι ώστε να μπορούν να αξιολογηθούν και σε περίπτωση αποδοχής, να οδηγούν στο ευνοϊκότερο για τον κατηγορούμενο συμπέρασμα. Τέτοιοι αυτοτελείς ισχυρισμοί η απόρριψη των οποίων πρέπει να αιτιολογείται ιδιαίτερα είναι και οι ισχυρισμοί του κατηγορουμένου περί συνδρομής στο πρόσωπό του ελαφρυντικών περιστάσεων από τις αναφερόμενες στο άρθρο 84 παρ. 2 του ΠΚ, αφού η παραδοχή τους οδηγεί στην επιβολή μειωμένης κατά το άρθρο 83 του ίδιου Κώδικα ποινής (ΑΠ 777/2022, ΑΠ 433/2020, ΑΠ 189/2020), την τυχόν συνδρομή των οποίων βεβαίως, το Δικαστήριο της ουσίας κατά τον ακροαματικό έλεγχο κάθε υπόθεσης, ερευνά αυτεπαγγέλτως, χωρίς, όμως, να είναι υποχρεωμένο να προβεί οίκοθεν στην αιτιολόγηση της μη συνδρομής τέτοιας περίπτωσης. Προϋπόθεση, όμως, της δυνατότητος αξιολόγησης και σε περίπτωση ευδοκίμησής τους, της επέλευσης του ευνοϊκότερου για τον κατηγορούμενο αποτελέσματος, είναι η προβολή των αυτοτελών ισχυρισμών κατά τρόπο σαφή και ορισμένο, δηλαδή με ανάπτυξή τους, κατά τα ουσιώδη στοιχεία της νομικής και πραγματικής θεμελίωσής τους, άλλως το Δικαστήριο της ουσίας δεν υπέχει υποχρέωση να απαντήσει επί των ισχυρισμών αυτών, συνεπώς δε, ούτε και να αιτιολογήσει ειδικώς την απόρριψή τους, ενώ δεν αρκεί για το ορισμένο του σχετικού ισχυρισμού η επίκληση της νομικής διάταξης που προβλέπει την ελαφρυντική περίσταση ή τον χαρακτηρισμό με τον οποίο είναι αυτή γνωστή στη νομική ορολογία. Ως ελαφρυντική περίσταση κατά το ανωτέρω άρθρο 84 παρ. 2 του ΠΚ, θεωρείται μεταξύ άλλων, η προβλεπόμενη σ’ αυτό υπό στοιχείο ε’ ελαφρυντική περίσταση, “το ότι συμπεριφέρθηκε καλά για σχετικά μεγάλο διάστημα μετά την πράξη του, ακόμα και κατά την κράτησή του”. Για την αναγνώριση της ελαφρυντικής αυτής περίστασης απαιτείται απόδειξη θετικής ατομικής και κοινωνικής συμπεριφοράς του υπαιτίου, με κριτήριο τη στάση του μέσου συνετού και νομοταγούς πολίτη, για σχετικά μεγάλο χρονικό διάστημα μετά την τέλεση της αξιόποινης πράξης, ως αποτέλεσμα πραγματικής επίγνωσης από αυτόν των συνεπειών της πράξης του και σταθερού εναρμονισμού του προς τις επιταγές της έννομης τάξης (ΑΠ 188/2022, ΑΠ 189/2020, ΑΠ 1555/2019). Η δυνατότητα της κατάφασης των προϋποθέσεων του άρθρου 84 παρ. 2 στοιχ. ε’ του ΠΚ ακόμα και κατά την κράτηση του καταδικασθέντος επιβάλλεται από τον ειδικό προληπτικό σκοπό της ποινής κατά της ελευθερίας (ΑΠ 1818/2019). Η παραδοχή δε της συνδρομής της ελαφρυντικής αυτής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2 εδ. ε’ του ΠΚ αναμφιβόλως τελεί υπό την αυτονόητη προϋπόθεση ότι η συμπεριφορά του εντός του σωφρονιστικού καταστήματος είναι προδήλως διακριτή της συνήθους συμπεριφοράς του κρατούμενου. Η καλή δηλαδή, συμπεριφορά δεν εννοείται ως παθητικά καλή διαγωγή ή ως μη κακή ή μόνον ως απουσία παραβατικότητας. Περιλαμβάνει και τη θετική δραστηριότητα του υπαιτίου, η οποία εκδηλώνεται αυτοβούλως και όχι ως αποτέλεσμα φόβου ή καταναγκασμού και οπωσδήποτε να υπάρχει βελτίωση της συμπεριφοράς του (ΑΠ 188/2022). Απαιτείται, δηλαδή, για την αναγνώριση του ανωτέρω ελαφρυντικού, συγκεκριμένη, μετά την πράξη, θετική προσωπική, κοινωνική και επαγγελματική συμπεριφορά, η οποία να είναι ενδεικτική όχι μόνον έλλειψης έκνομης συμπεριφοράς, διότι σε τέτοια περίπτωση αυτός που δεν τέλεσε κάποια αξιόποινη πράξη μετά την αποκάλυψη της παράνομης δραστηριότητάς του, θα είχε εξασφαλισμένη την αναγνώριση της ελαφρυντικής αυτής περίστασης, αλλά ατόμου, το οποίο αποτίναξε το παρελθόν, άλλαξε τρόπο ζωής, πράγμα το οποίο δεν συμβαίνει, όταν εξακολουθεί να ζει όπως και πριν, εξαιρουμένης της παραβίασης των νόμων και ιδιαίτερα του Ποινικού Κώδικα (ΑΠ 143/2023, ΑΠ 13/2022, ΑΠ 1047/2022, ΑΠ 1382/2019).
II. Εξάλλου, κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Ε του ΚΠοινΔ, λόγο αναιρέσεως της αποφάσεως αποτελεί και η εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διατάξεως. Εσφαλμένη ερμηνεία τέτοιας διατάξεως υπάρχει όταν το δικαστήριο αποδίδει σε αυτή διαφορετική έννοια από εκείνη που πραγματικά έχει, εσφαλμένη δε εφαρμογή συντρέχει όταν το δικαστήριο δεν υπήγαγε σωστά τα πραγματικά περιστατικά, που δέχθηκε ότι προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία, στη διάταξη που εφάρμοσε. Περίπτωση εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διατάξεως υπάρχει και όταν η διάταξη αυτή παραβιάζεται εκ πλαγίου, πράγμα που συμβαίνει όταν στο πόρισμα της αποφάσεως που περιλαμβάνεται στο συνδυασμό του διατακτικού με το σκεπτικό αυτής και ανάγεται στα στοιχεία και στην ταυτότητα του οικείου εγκλήματος, έχουν εμφιλοχωρήσει ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο έλεγχος της ορθής ή μη εφαρμογής του νόμου, οπότε η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση.
III. Από τη διάταξη του άρθρου 524 ΚΠΔ που ορίζει “1. Η συζήτηση στο Δικαστήριο όπου παραπέμφθηκε η υπόθεση, κατά τα άρθρα 518 παρ. 2 και 519 γίνεται σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του κώδικα. Επίσης εφαρμόζεται η διάταξη του άρθρου 134. 2. Αν η νέα συζήτηση διατάχθηκε ύστερα από αναίρεση που ασκήθηκε μόνο από εκείνον που καταδικάστηκε ή σε όφελός του, το Δικαστήριο της παραπομπής δεσμεύεται από την απαγόρευση του άρθρου 470”, συνάγεται, ότι αν η νέα εκδίκαση της υπόθεσης διατάχθηκε ύστερα από αίτηση αναίρεσης, που ασκήθηκε από τον καταδικασθέντα ή προς όφελος του, ενώπιον του Δικαστηρίου της παραπομπής η νέα συζήτηση διεξάγεται εξαρχής μεν, αν αναιρέθηκε η απόφαση εξ ολοκλήρου, κατά το μέρος δε που αναιρέθηκε, όταν η αναίρεση υπήρξε μερική, διότι, στην δεύτερη περίπτωση, κατά τα λοιπά μέρη της αναιρεθείσας απόφασης, για τα οποία δεν προβλήθηκαν λόγοι αναίρεσης ή οι τυχόν προβληθέντες απορρίφθηκαν από την αναιρετική απόφαση, η προσβληθείσα απόφαση κατέστη αμετάκλητη (άρθρο 546 ΚΠοινΔ), οπότε και δεν επιτρέπεται νέα συζήτηση επί των μερών τούτων, γι` αυτό και όταν προτείνονται λόγοι αναίρεσης, κατά των τοιούτων μερών, τυγχάνουν, κατ` άρθρο 57 ΚΠοινΔ, απαράδεκτοι, αφού προσκρούουν στο γεννηθέν δεδικασμένο περί αυτών, υπό την προϋπόθεση, βέβαια, ότι τα προσβαλλόμενα κεφάλαια είναι αυτοτελή και η υπόστασή τους δεν εξαρτάται από το αναιρεθέν μέρος. Ειδικότερα, αν αναιρεθεί καταδικαστική απόφαση, μόνο ως προς τη συνδρομή κάποιας ελαφρυντικής περίστασης στο πρόσωπο του κατηγορουμένου που έχει καταδικαστεί για ορισμένη αξιόποινη πράξη, συνακόλουθα δε και ως προς την ποινή γι` αυτή, έχει κριθεί πλέον αμετάκλητα η ενοχή ως προς την τέλεση της πράξης αυτής, αλλά και ως προς τυχόν άλλες ελαφρυντικές περιστάσεις που η αναιρεθείσα απόφαση είχε δεχθεί ότι συντρέχουν (ή ότι δεν συντρέχουν) στο πρόσωπο του κατηγορουμένου ή που για αυτές δεν προβλήθηκαν σχετικοί λόγοι αναιρέσεως. Επομένως, το Δικαστήριο της ουσίας, στο οποίο παραπέμπεται κατά το άρθρο 519 ΚΠΔ η υπόθεση, περιορίζεται στην εξέταση μόνο της συνδρομής της ελαφρυντικής περίστασης, για την οποία αναιρέθηκε η προηγούμενη καταδικαστική απόφαση και συνακόλουθα, αν υπάρξει ανάγκη, στην επιμέτρηση της ποινής. Τούτων παρέπεται ότι το Δικαστήριο της παραπομπής επιβάλλεται να συμμορφωθεί προς την αναιρετική απόφαση, από την οποία καθορίζονται και τα όρια της εξουσίας του, η παραβίαση των οποίων συνιστά υπέρβαση εξουσίας που ιδρύει τον προβλεπόμενο από το άρθρο 510 παρ. 1 στ. Θ` λόγο αναίρεσης, η οποία υπάρχει όταν το Δικαστήριο άσκησε δικαιοδοσία που δεν του παρέχεται από το νόμο ή έχει μεν τέτοια δικαιοδοσία, δεν συντρέχουν όμως, οι όροι, οι οποίοι του παρέχουν την εξουσία να κρίνει στη συγκεκριμένη περίπτωση ή όταν αρνείται να ασκήσει δικαιοδοσία, η οποία του παρέχεται από το νόμο στη συγκεκριμένη περίπτωση, αν και συντρέχουν οι απαιτούμενοι γι` αυτό κατά το νόμο όροι.
Στην πρώτη περίπτωση που το Δικαστήριο αποφασίζει χωρίς να έχει δικαιοδοσία, υπάρχει θετική υπέρβαση εξουσίας, ενώ στη δεύτερη περίπτωση που παραλείπει να αποφασίσει, αν και υποχρεούται στα πλαίσια της δικαιοδοσίας του, υπάρχει αρνητική υπέρβαση εξουσίας (ΑΠ 533/2022, ΑΠ 532/2022, ΑΠ 96/2021, ΑΠ 1376/2020).
Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την παραδεκτή για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης 1435/2021του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών και των πρακτικών της, καθώς και της πρώτης αναιρεθείσας εν μέρει απόφασης 2560,2604/2017 του ίδιου ως άνω Δικαστηρίου, αλλά και της αναιρετικής απόφασης 166/2021 του Αρείου Πάγου, το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο της ουσίας, κλήθηκε να αποφασίσει ως Δικαστήριο της παραπομπής, μετά από εν μέρει αναίρεση, με την 166/2021 απόφαση του Αρείου Πάγου, της προηγούμενης 2560, 2604/2017 απόφασης του ως άνω δευτεροβαθμίου Δικαστηρίου της ουσίας, κατά παραδοχή της από 26/3/2019 αίτησης του τότε κατηγορουμένου και ήδη αναιρεσείοντος, σε νέα συζήτηση μόνο ως προς τα αναιρεθέντα κεφάλαια και ειδικότερα α) της απόρριψης του αυτοτελούς ισχυρισμού του αναιρεσείοντος Π. Β. του Α. για την αναγνώριση της συνδρομής στο πρόσωπό του της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2 περ. ε’ του ΠΚ και β) της επιβολής ποινών και συνακόλουθα συνολικής ποινής στον αναιρεσείοντα. Το Πενταμελές Εφετείο Αθηνών με την 2560,2604/2017 απόφασή του είχε απορρίψει αυτοτελή ισχυρισμό του τότε κατηγορουμένου και ήδη αναιρεσείοντος με τον οποίο ζήτησε να του αναγνωρισθεί η συνδρομή στο πρόσωπό του της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2 εδ. ε’ ΠΚ, τον οποίο αυτός είχε προβάλλει με το εξής επί λέξει περιεχόμενο: “Τέλος, μετά την πράξη του και έως σήμερα, επί μακρό χρονικό διάστημα σε συνθήκες ιδιαίτερης δυσκολίας, λαμβανομένων υπόψιν των σοβαρών προβλημάτων υγείας που αντιμετωπίζει, που είναι απειλητικά για τη ζωή του, που του αποδίδουν διαγνωσμένο συνολικό ποσοστό αναπηρίας, απ’ την Δευτεροβάθμια Υγειονομική Επιτροπή Πιστοποίησης Αναπηριών ΚΕ.ΠΑ ογδόντα πέντε τοις εκατό (85%) (σχετ.Ι- πρακτικό & απόφαση υπ’ αριθμ. … Κ.Κ. Κορυδαλλού), τα οποία επί έτη παρέμεναν αρρύθμιστα και δυσχέραιναν και δυσχεραίνουν την καθημερινότητα του, της έλλειψης υποστηρικτικού οικογενειακού περιβάλλοντος, παραμένοντας κρατούμενος, σε συνθήκες ιδιαίτερης δυσκολίας, “ιδιαίτερες συνθήκες κράτησης”, “κράτησης επί μακρόν σε κατάσταση απομόνωσης”, όχι μόνο δεν υπέπεσε στο παραμικρό παράπτωμα, αλλά περαιτέρω, έως και σήμερα καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια και έχει επιτύχει να είναι πλήρως έτοιμος για την ομαλότατη κοινωνική του επανένταξη…. Στη διάρκεια της κράτησής του βιώνοντας σοβαρότατα ψυχοπιεστικά γεγονότα στον οικογενειακό του κύκλο καταβάλει έναν σοβαρότατο αγώνα να αλλάξει ουσιαστικά τη ζωή του. Υπέβαλε αίτηση και αναζήτησε ο ίδιος τα δικαιολογητικά μέσα απ’ τη φυλακή για να φοιτήσει στο σχολείο δεύτερης ευκαιρίας του Κ.Κ.Κορυδαλλού. Αναζήτησε μάλιστα ο ίδιος τα πιστοποιητικά εγγραφής του στο δημόσιο δημοτικό σχολείο Μεταμόρφωσης και το Γυμνάσιο Μεταμόρφωσης απ’ το οποίο είχε απορριφθεί λόγω ανεπαρκούς φοίτησης, προκειμένου να προλάβει να εγγραφεί στο σχολείο του Κ.Κ.Κορυδαλλού τη νέα σχολική χρονιά, (σχετ.2- η με αριθμό πρωτ.: …-2017 βεβαίωση του 2ου Γυμνασίου Μεταμόρφωσης). Η ειλικρινής του πρωτοβουλία και προσπάθεια να αλλάξει τη ζωή του προς το ατομικά και κοινωνικά ωφελιμότερο επικοινωνήθηκαν και στους καθηγητές του Γυμνασίου Μεταμόρφωσης, οι οποίοι αναγνωρίζοντας και υποστηρίζοντας την, του απέστειλαν προσωπική επιστολή συνοδευόμενη με τις ευχές τους για καλή αρχή στο σχολείο του (σχετ.3- η επιστολή από τους 2 καθηγητές του 2ου γυμνασίου Μεταμόρφωσης προς τον κ.Β.). Πέρασε ηδη από τη συνέντευξη της αρμόδιας επιτροπής των δασκάλων του ειδικού σχολείου.
Στο σημείο αυτό είναι σημαντικό να τονισθεί ότι η απόφασή του για την φοίτησή του στο σχολείο αποδεικνύει την εξαιρετική βελτίωση της συμπεριφοράς και του χαρακτήρα του για τον πρόσθετο λόγο ότι ειδικά στην περίπτωση του κ. Β. ο ευεργετικός υπολογισμός ημερών κράτησης λόγω αναπηρίας του έχει ήδη προηγηθεί, δεν δικαιολογεί τον επιπλέον και εκ νέου ευεργετικό υπολογισμό λόγω φοίτησης στο σχολείο (σχετ. 1 – πρακτικό & απόφαση υπ’ αριθμ. … Κ.Κ. Κορυδαλλού. Δανείστηκε βιβλίο απ’ τη δανειστική βιβλιοθήκη του Κ.Κ.Κορυδαλλού και προσπαθεί ήδη να το διαβάσει, ζήτησε να συμμετέχει σε σεμινάρια της ομάδας εικαστικών του Κ.Κ.Κορυδαλλού.
Δεν παρέλκει να σημειωθεί ότι με αυτοθυσία βοήθησε συγκροτούμενο του που είχε ανάγκη, σώζοντάς του τη ζωή, κουβαλώντας τον στα χέρια κυριολεκτικά για να τύχει αμεσότατης ιατρικής φροντίδας.
Επιπλέον ενεπλάκη αυτοβούλως, αυθορμήτως και επί μακρόν σε διαδικασία ψυχοθεραπείας, για την αντιμετώπιση των ψυχιατρικών του προβλημάτων διαδικασία που συνέβαλε καθοριστικά στο δρόμο της κατάκτησης της αυτογνωσίας και στην ενίσχυση της απόφασης του να ξεπεράσει οριστικά το παρελθόν και την παθολογία που το χαρακτήριζε και να κάνει την υπέρβαση (σχετ.4, – οι από 5-8-2015 και από 20-4-2016 ιατρικές γνωματεύσεις της Ψυχιάτρου του Κ.Κ.Κορυδαλλού).
Παραμένοντας κρατούμενος, δεν συμμορφώθηκε απλώς με τους αυστηρούς σωφρονιστικούς κανόνες, αλλά αντίθετα εκδήλωσε θετικότατη συμπεριφορά….Κατάφερε, με τις προσωπικές του επιλογές, και την ειλικρινή του προσπάθεια να ξανακερδίσει την εμπιστοσύνη των λειτουργών που υπηρετούν στο Κ.Κ.Κορυδαλλού, επιστημόνων και υπαλλήλων, των κοινωνικών λειτουργών, ψυχολόγων, υπαλλήλων, των δασκάλων του σχολείου δεύτερης ευκαιρίας, του σκηνοθέτη της θεατρικής ομάδας. Κυρίως, όμως, υπερπηδώντας οριστικά τα σφάλματα του παρελθόντος και την παθολογία, που χαρακτήριζε την καθημερινότητα του, με έντονη εκδήλωση αυτοκαταστροφικών τάσεων, συνιστά πλέον υπόδειγμα κρατουμένου που παλεύει ειλικρινά εκ βαθέων και όχι προσχηματικά, όχι μόνο για την παραμονή στο χώρο της νομιμότητας, η οποία άλλωστε τα τελευταία έτη συνιστά συνειδητή απόφαση και αναπόδραστη επιλογή, αλλά πολύ περισσότερο για την ομαλή κοινωνική του επανένταξη. Όλα αυτά αποδεικνύονται και από την από 26-9-2017 έκθεση της κοινωνικής υπηρεσίας του Κ.Κ.Κορυδαλλού (σχετ.6 η από 26-9-2017 έκθεση της κοινωνικής υπηρεσίας του Κ.Κ.Κορυδαλλού) (84 2ε Π.Κ.)”.
Το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο της ουσίας με την απόφασή του είχε απορρίψει τον πιο πάνω αυτοτελή ισχυρισμό του κατηγορουμένου και ήδη αναιρεσείοντος με το εξής σκεπτικό: “…Όπως προαναφέρθηκε προκειμένου να συντρέχει ελαφρυντική περίσταση του άρθρου 84 παρ. 2 εδ. ε ΠΚ πρέπει η καλή συμπεριφορά να εκτείνεται σε μεγάλο σχετικά χρονικό διάστημα μετά την πράξη. Όμως τα ως άνω περιστατικά τα οποία επικαλείται ο 1ος κατηγορούμενος (και ήδη αναιρεσείων) αφορούν βραχύ χρονικό διάστημα ως αναγόμενα στο έτος 2017 και συνεπώς δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις εφαρμογής της εν λόγω διατάξεως>>. Με την 166/2021 απόφαση του Αρείου Πάγου, κρίθηκε ότι το Δικαστήριο της ουσίας, καθόσον αφορά την απορριπτική του ως άνω αυτοτελούς ισχυρισμού κρίση του, υπέπεσε στις εκ του άρθρου 510 παρ. 1 στ. Δ’, Ε’ ΚΠοινΔ πλημμέλειες της έλλειψης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και της εσφαλμένης ερμηνείας και εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διάταξης του άρθρου 84 παρ.2 εδ. ε’ ΠΚ και κατά παραδοχή σχετικού λόγου αναίρεσης του και ήδη αναιρεσείοντος, αναιρέθηκε, κατά το κεφάλαιο αυτό η απόφαση, καθώς και ως προς τις περί ποινής διατάξεις της παραπέμφθηκε δε η υπόθεση, κατά τα άνω αναιρούμενα κεφάλαια, για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους Δικαστές. Κατά τη νέα συζήτηση ενώπιον του ως άνω Δικαστηρίου, ως τέτοιου της παραπομπής, ο ήδη αναιρεσείων κατηγορούμενος διέλαβε επί λέξει τα ακόλουθα αναφορικά με τον περί συνδρομής στο πρόσωπό του της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2 εδ. ε’ του ΠΚ, ισχυρισμό του: “Πράγματι ο κ. Β. αποτελεί τον μακροβιότερο κρατούμενο στις ελληνικές φυλακές. Κρατείται συνεχώς επί 27 έτη με χρόνο εκτός φυλακής 5 μήνες. Τα περισσότερα σε αριθμό βιώματα της ενήλικης ζωής του αποκτήθηκαν σε συνθήκες κράτησης, στη φυλακή, που αποτελούσε ανέκαθεν (κατά τον FOUCALT) τη σκοτεινότερη περιοχή του μηχανισμού της δικαιοσύνης και που συνιστά μια μικροκοινωνία με πολλές ιδιαιτερότητες.
Ο κ. Β. διαμόρφωσε το χαρακτήρα του και τους προσωπικούς αξιακούς του κώδικες πολυπαραγοντικά με αναγωγή τόσο στο προυδριματικό του παρελθόν, όσο και στην ιδρυματοποίηση, που επέφερε η μακρόχρονη κράτησή του, με την ταυτόχρονη βίαιη απώλεια όλων των μελών της οικογένειας του και την με εγκληματικό τρόπο απώλεια και των δύο του αδελφών σε χρονικό διάστημα έτους.
Επομένως, ο λεγόμενος “υποπολιτισμός” της φυλακής, που έχει κυρίως την έννοια της υιοθέτησης ενός συστήματος κώδικα κοινών αξιών, στάσεων, πεποιθήσεων και κανόνων συμπεριφοράς, έγινε βίωμά του μέσω της διαδικασίας ιδρυματοποίησής του και τελικά άσκησε καταλυτική επιρροή στις συμπεριφορικές του αντιδράσεις.
Σε αυτό το πλαίσιο και υπό αυτές τις συνθήκες η ανάδειξη της υπερβατικής προσπάθειας να επανεκκινήσει τη ζωή του με θετικό πρόσημο, να αντισταθεί στην τάση των βαρυποινιτών να αντιμετωπίζουν τις εκκρεμείς σε βάρος τους υποθέσεις ως μέρη μια συνολικής ποινής που θα επιβληθεί κατά συγχώνευση αποκτά εξέχουσα σημασία.
Η υπερασπιστική μας θέση και το συνυποβαλλόμενο αίτημα στόχο έχει κυρίως να αναδείξει την σπάνια, σπουδαία και ειλικρινή υπέρβαση που έχει συντελεστεί στο πρόσωπο του κ. Β. τα τελευταία επτά (7) έτη. Και θα αδικούσε την αλήθεια το να πιστωθεί η επιτυχία αυτής της υπέρβασης σε οποιονδήποτε άλλο πέραν του προσώπου του κ. Β. και των προσώπων σπουδαίων Δικαστικών Λειτουργών που σταθήκατε αρωγοί στην αποκατάσταση της σχέσης του α’ κατηγορουμένου με την Δικαιοσύνη.
Η υπέρβαση επελθούσα από το έτος 2014 μαρτυρά ότι έχει επέλθει η διαδικασία της αποιδρυματοποιήσής του και ριζικής αποκοπής του από το παραβατικό του παρελθόν. Αισθανόμενος ίσος απέναντι στο νόμο και τη λογική, για πρώτη φορά στη ζωή του τα τελευταία αυτά επτά (7) χρόνια, είχε το κίνητρο, την ελπίδα, τη δύναμη να ενισχύσει την απόφασή του περί αποκοπής απ’ τον ομφάλιο λώρο που τον συνέδεε με την παρανομία.
Όλοι αυτοί οι παράγοντες συνεπικουρούμενοι απ’ την ενεργοποίηση των εσωτερικών μηχανισμών αποϊδρυματοποίησης του οδήγησαν στην ειλικρινή μεταστροφή του χαρακτήρα του και στην αποκατάσταση της σχέσης του με την έννομη τάξη.
Μετά λόγου γνώσης θα πούμε ότι είναι ειλικρινής η απόφαση αποκοπής από την παρανομία, αλλά και το ότι η μάχη των επιχειρημάτων που δίνεται με εξάντληση των ενδίκων μέσων, πλέον στη μετ’αναίρεση δίκη, είναι στην ουσία η μάχη του ανθρώπου που για πρώτη φορά στη ζωή του προσπαθεί να εξασφαλίσει και την ηθική και την πραγματική ευκαιρία, ΤΗ ΓΕΦΥΡΑ επανεισόδου στη νομιμότητα. Η μετ’ αναίρεση δίκη ενώπιον του Δικαστηρίου Σας πλέον και κυριολεκτικά, συνιστά την γέφυρα επανεισόδου στη νομιμότητα, τη γέφυρα της επανένταξης στο κοινωνικό σύνολο, το δικαίωμα να οραματιστεί την αληθινή ζωή και την ελευθερία.
Κατόπιν αυτών επισημαίνεται ότι μετά την αποδιδόμενη πράξη του και έως σήμερα, επί μακρό χρονικό διάστημα πλέον επτά (7) ετών σε συνθήκες ιδιαίτερης δυσκολίας, λαμβανομένων υπόψιν των σοβαρών προβλημάτων υγείας που αντιμετωπίζει, που είναι απειλητικά για τη ζωή του, που του αποδίδουν (σχετ.1) διαγνωσμένο συνολικό ποσοστό αναπηρίας, απ’ την Δευτεροβάθμια Υγειονομική Επιτροπή Πιστοποίησης Αναπηριών ΚΕ.ΠΑ ογδόντα πέντε τοις εκατό (85%), τα οποία επί έτη παρέμεναν αρρύθμιστα και δυσχέραιναν και δυσχεραίνουν την καθημερινότητά του, της έλλειψης υποστηρικτικού οικογενειακού περιβάλλοντος, παραμένοντας κρατούμενος, σε συνθήκες ιδιαίτερης δυσκολίας, “ιδιαίτερες συνθήκες κράτησης”, “κράτησης επί μακρόν σε κατάσταση απομόνωσης”, όχι μόνο δεν υπέπεσε στο παραμικρό παράπτωμα, αλλά περαιτέρω, έως και σήμερα καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια και έχει επιτύχει να είναι πλήρως έτοιμος για την ομαλότατη κοινωνική του επανένταξη.
Παραμένοντας κρατούμενος τα τελευταία επτά (7) χρόνια σε ανθρώπινες πλέον συνθήκες στο Κ.Κ.Κορυδαλλού και λαμβάνοντας την επιβεβλημένη για την κατάσταση της υγείας του ιατροφαρμακευτική φροντίδα, δεν συμμορφώθηκε απλώς με τους αυστηρούς σωφρονιστικούς κανόνες, αλλά αντίθετα εκδήλωσε θετικότατη συμπεριφορά. Η συμπεριφορά δε αυτή είναι προδήλως διακριτή της συνήθους συμπεριφοράς του κρατούμενου και η οποία συνέχεται με την εξαιρετική βελτίωση της συμπεριφοράς του και την ειλικρινή μεταστροφή του χαρακτήρα του.
Στη διάρκεια της κράτησής του τα τελευταία χρόνια στο Κ.Κ. Κορυδαλλού βιώνοντας σοβαρότατα ψυχοπιεστικά γεγονότα στον οικογενειακό του κύκλο καταβάλει έναν σοβαρότατο αγώνα να αλλάξει ουσιαστικά τη ζωή του. Πέραν αυτού συστοιχία γεγονότων συνέβαλαν καθοριστικά στην ενίσχυση της απόφασης αυτοβελτίωσης μέσω της ένταξης σε διαδικασίες που συνέχονται του σωφρονιστικού ωφελιμισμού.
Ειδικότερα ΤΟΥ ΔΟΘΗΚΕ Η ΕΥΚΑΙΡΙΑ την οποία άδραξε επωφελώς ΓΙΑ ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΣΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΥΕΤΟΥΣ ΚΡΑΤΗΣΗΣ ΝΑ ΣΥΜΜΕΤΕΧΕΙ ΣΕ ΔΟΜΕΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΡΑΤΗΣΗΣ ΠΟΥ ΣΥΜΒΑΛΛΟΥΝ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΒΕΛΤΙΩΣΗ Είναι υποχρέωση μας να αναγνωρίσουμε ότι σπουδαίοι Δικαστικοί Λειτουργοί έλαβαν και λαμβάνουν σπουδαίες αποφάσεις καθοριστικές για τη ζωή και το μέλλον του παρόντος κατηγορουμένου.
Ο κ. Εισαγγελέας Εφετών Πειραιά -Επόπτης τότε του Κ.Κ.Κορυδαλλού και το Συμβούλιο της Φυλακής με γενναιότητα ενέκριναν την αίτηση του αναιρεσείοντα να φοιτήσει στο Σχολείο β’ Ευκαιρίας.
Ο κ. Β. είχε υποβάλει ο ίδιος την αίτηση και είχε αναζητήσει τα δικαιολογητικά μεσα απ’ τη φυλακή για να φοιτήσει στο σχολείο δεύτερης ευκαιρίας του Κ.Κ.Κορυδαλλού. Αναζήτησε μάλιστα ο ίδιος τα πιστοποιητικά εγγραφής του στο δημόσιο δημοτικό σχολείο Μεταμόρφωσης και το Γυμνάσιο Μεταμόρφωσης απ’ το οποίο είχε απορριφθεί λόγω ανεπαρκούς φοίτησης, προκειμένου να προλάβει να εγγραφεί στο σχολείο του Κ.Κ.Κορυδαλλού τη νέα σχολική χρονιά. (σχετ.2- η με αρ. πρωτ. 324 από 03-08-2017 βεβαίωση του 2ου Γυμνασίου Μεταμόρφωσης, σχετ.2Α- η με αρ.πρωτ.50633 και από 26-9- 2017 έκθεση κοινωνικής έρευνας). Η ειλικρινής του πρωτοβουλία και προσπάθεια να αλλάξει τη ζωή του προς το ατομικά και κοινωνικά ωφελιμότερο επικοινωνήθηκαν και στους καθηγητές του Γυμνασίου Μεταμόρφωσης, οι οποίοι αναγνωρίζοντας και υποστηρίζοντάς την, του απόστειλαν προσωπική επιστολή συνοδευόμενη με τις ευχές τους για καλή αρχή στο σχολείο ίου. (σχετ.3- η από 30-04-2018 έκθεση κοινωνικής έρευνας) Είναι σημαντικό να τονισθεί ότι η απόφασή του για την φοίτησή του στο σχολείο αποδεικνύει την εξαιρετική βελτίωση της συμπεριφοράς και του χαρακτήρα του, για τον πρόσθετο λόγο ότι ειδικά στην περίπτωση του ο ευεργετικός υπολογισμός ημερών κράτησης λόγω αναπηρίας, που έγει ήδη προηγηθεί, δεν δικαιολογεί τον επιπλέον και εκ νέου ευεργετικό υπολογισμό λόγω φοίτησης του στο σχολείο. (σχετ.3Α το υπ’αριθμ … πρακτικό μετά της ταυτάριθμης απόφασης του Συμβουλίου Εργασίας Κρατουμένων) Η ανάγκη του να μην απογοητεύσει τον Εισαγγελικό Λειτουργό, τον κινητοποίησε ακόμη περισσότερο και έτσι έφθασε μετά την ολοκλήρωση της 1ης σχολικής χρονιάς έχοντας βελτιώσει την αυτοεικόνα του, με περηφάνια να επιδεικνύει το φύλλο αξιολόγησης του Σχολείου για το ότι θεωρείται άριστος μαθητής. Ένας άνθρωπος του οποίου η βαριά δυσλεξία είχε θεωρηθεί στα πρώτα χρόνια της σχολικής ηλικίας ως αντιληπτική ανικανότητα. Έφθασε να παρουσιάζει το επιστημονικό “πείραμα του Ερατοσθένη” για την απόδειξη της σφαιρικότητας της γης και να εκφράζει δημοσίως ότι αυτό που τον εντυπωσίασε είναι ότι με ένα καλό μυαλό και μια καλή ιδέα ο Ερατοσθένης άλλαξε τον κόσμο, άρα όλοι μπορούμε να αλλάξουμε τον κόσμο, (σχετ.4- φωτογραφία από την παρουσίαση στο Κ.Κ.Κορυδαλλού του πειράματος του Ερατοσθένη).
Έτσι, ολοκλήρωσε ήδη με μεγάλη επιτυχία και άριστη επίδοση τη φοίτησή του κατόπιν δικής του πρωτοβουλίας και γενομένης δεκτής της αίτησης που υπέβαλε στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας του Κ.Κ.Κορυδαλλού, ολοκληρώνοντας τον Α’ και Β’ κύκλο σπουδών.
(σχετ.5- το από 25-2-2018 φύλλο αξιολόγησης του α’ κύκλου, α’ τετραμήνου του έτους 2017-2018 του Σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας, 2° Κορυδαλλού) Όπως προκύπτει από το (σχετ. 6- το από 22-6-2018 φύλλο αξιολόγησης του α’ κύκλου, β’ τετραμήνου του έτους 2017-2018 του Σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας, 2° Κορυδαλλού):
“..Δείχνει ότι θέλει να εκμεταλλευτεί στο έπακρο αυτή τη δεύτερη ευκαιρία που του δίνεται..” “..Η γενική του παρουσία κρίνεται θετική. Παρουσιάζει άριστη ανταπόκριση, πολύ μεγάλο ενδιαφέρον. Επιδεικνύει μεγάλη δέσμευση και σοβαρότητα και φέρνει πάντα εις πέρας με υπευθυνότητα ό,τι αναλαμβάνει. Είναι συνεπέστατος στην παρακολούθηση των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων. Συνεργάζεται άψογα με τους εκπαιδευτικούς και τους συνεκπαιδευόμενους. Η μαθησιακή του πορεία είναι εξαιρετική και διαθέτει άριστες προϋποθέσεις για τη συνέχιση των σπουδών του”.
Επίσης, ήταν ένας από τους συνολικά 3 εκπαιδευόμενους του Α’ κύκλου σπουδών του Σχολείου, που έκαναν παρουσίαση. Ειδικότερα ανέλαβε την επιστημονική παρουσίαση, παρουσιάζοντας το σχέδιο Δράσης “Ταξίδι στ’ αστέρια”, (σχετ.7- φωτογραφία από την παρουσίαση στο Κ.Κ.Κορυδαλλού του σχεδίου Δράσης “Ταξίδι στ’ αστέρια”) Περαιτέρω, φοίτησε και αποφοίτησε με τιμητικές διακρίσεις από το 2° ΣΔΕ Κορυδαλλού, Υπουργείου Παιδείας, Έρευνας & Θρησκευμάτων, γενική Γραμματεία Δια Βίου Μάθησης και απολύθηκε δυνάμει της υπ αριθμ. Πράξης …-2019 με “Άριστα” (σχετ.8 το ατομικό δελτίο εκπαιδευόμενου του 2ου ΣΔΕ Κορυδαλλού), σχετ.9-η με αρ. πρωτ. …-2019 βεβαίωση αποφοίτησης, από την οποία αποδεικνύεται ότι ολοκλήρωσε επιτυχώς τον Β’ κύκλο σπουδών και απέκτησε τίτλο σπουδών απολυτηρίου Γυμνασίου, σχετ.10 – τιμητική διάκριση του 2ου Σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας Κορυδαλλού στον εκπαιδευόμενο του Β’ Κύκλου Σπουδών, για την εθελοντική του προσφορά στο σχολείο το σχολικό έτος 2018-2019, σχετ.11 – τιμητική διάκριση του 2ου Σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας Κορυδαλλού στον εκπαιδευόμενο του Β’ Κύκλου Σπουδών, για τη συμμετοχή στο εργαστήριο χορού το σχολικό έτος 2018-2019, σχετ.12 – τιμητική διάκριση του 2ου Σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας Κορυδαλλού στον εκπαιδευόμενο του Β’ Κύκλου Σπουδών, για τη συμμετοχή του στο σχέδιο δράσης “ΤΑΞΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ” το σχολικό έτος 2018-2019, σχετ.13 – τιμητική διάκριση του 2°” Σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας Κορυδαλλού στον εκπαιδευόμενο του Β’ Κύκλου Σπουδών, για τη συμμετοχή του στο σχέδιο δράσης “ΑΓΓΛΙΚΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΗ” το σχολικό έτος 2018-2019, (σχετ.14- το από 29-1-2019 φύλλο αξιολόγησης α’ τετραμήνου του σχολικού έτους 2018-2019 του Σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας,2° Κορυδαλλού, όπου μνημονεύεται: “.. Κατά τη μέχρι τώρα παρουσία στο 2° ΣΑΕ Κορυδαλλού έχει επιδείξει ένα σοβαρό και συγκροτημένο πρόσωπο και είναι σίγουρο ότι έχει κερδίσει πολλά, τόσο στο επίπεδο των γνώσεων, όσο και στο επίπεδο των δεξιοτήτων και στάσεων- αξιών…ακόμη ότι πραγματικά ωφελείται από την εκπαιδευτική διαδικασία και κοινωνικοποιείται με άψογο τρόπο”) (σχετ.15- το από 20-6-2019 φύλλο αξιολόγησης β’ τετραμήνου του σχολικού έτους 2018-2019 του Σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας, 2° Κορυδαλλού, όπου μνημονεύεται: “..έχει όλες τις δυνατότητες για περαιτέρω πρόοδο και βελτίωση και μπορεί να συνεχίσει και σε ανώτερη σχολική βαθμίδα., είναι υπόδειγμα, μαθητή αναφορικά με την ανοδική μαθησιακή του πορεία αλλά και το πιο σημαντικό είναι ότι χαρακτηρίζεται από αέναο ήθος και αγάπη για το σχολείο και τη κτήση της γνώσης”) Σχετ.16- δημοσιευμένα κείμενα του Π. Β. στο πλαίσιο της δράσης της Δημιουργικής γραφής του 2ου ΣΔΕ Κορυδαλλού & Μεταπτυχιακού προγράμματος δημιουργικής γραφής.
Επιπλέον αυτών, τη σχολική χρονιά 2019-2020 φοίτησε στην Α’ Λυκείου και συμμετείχε στην εθελοντική στήριξη μαθητών Λυκείου στο Κ.Κ.Κορυδαλλού, συνεχίζοντας να συνεργάζεται ανελλιπώς με την κοινωνική υπηρεσία στο πλαίσιο της ενισχυτικής διδασκαλίας.
Πιο συγκεκριμένα, δυνάμει της (σχετ.17) με αρ. πρωτ.: …/2020 επιστολής της ΓΕΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚ/ΣΗΣ εγκρίθηκε η εγγραφή του εκπρόθεσμα στην Α’ Τάξη του 1ου Γενικού Λυκείου Κορυδαλλοί), προκειμένου να προσέλθει σε κατατακτήριες προαγωγικές εξετάσεις “κατ’ ιδίαν διδαχθέντων” μαθητών περιόδου Ιουνίου, σχολικού έτους 2019-2020, στην Α’ τάξη του 1ου Γενικού Λυκείου Κορυδαλλοί” και μετά την συμμετοχή του στις εξετάσεις προήχθη δυνάμει της (σχετ.18) με αριθμό …-2020 πράξης (έλεγχος επίδοσης) του 1ου ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ- ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ με μέσο όρο 16,7 (δεκαέξι και επτά δέκατα) και βαθμό “Λίαν Καλώς”, με συνολικό γενικό μέσο όρο στις Φυσικές Επιστήμες 17,7, με Γ.Μ.Ο. στην Φυσική και στη Βιολογία 18 και στην Πολιτική Παιδεία (Οικονομία, Πολιτικοί θεσμοί και Αρχές Δικαίου και Κοινωνιολογία) 19. Στη συνέχεια και δη την σχολική χρονιά 2020-2021 εγγράφηκε στην Β’ Λυκείου του 1ου Γενικού Λυκείου Κορυδαλλού και μετά την συμμετοχή του στις εξετάσεις προήχθη δυνάμει της σχετικής πράξης του 1ου ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΟΡΥΔΑΛΛΟΥ – ΜΙΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗΣ με μέσο όρο (δεκαέξι και οκτώ δέκατα) και βαθμό “Λίαν Καλώς”. (σχετ.19η ο με αρ. πρωτ: …-2021 έλεγχος επίδοσης). Τέλος, σήμερα για τη σχολική χρονιά 2021-2022 εγγράφηκε στην Γ1 Λυκείου συνεχίζοντας ανελλιπώς τη φοίτησή του προετοιμαζόμενος για τη συμμετοχή του στις πανελλήνιες εξετάσεις, (σχετ.20 η με αρ. πρωτ: …-21 Βεβαίωση που υπογράφεται από τον Κοινωνιολόγο-Σύμβουλο Εκπαίδευσης Κορυδαλλού) Πέραν των προεκτεθέντων, συμμετέχει ενεργά σε μορφωτικές- πολιτιστικές δράσεις της “Λέσχης Ανάγνωσης” του καταστήματος κράτησης Κορυδαλλού και είναι μέλος της Θεατρικής Ομάδας, όπως αποδεικνύεται και από (σχετ. 21) την από …-2021 με αρ.πρωτ: … βεβαίωση της κοινωνιολόγου του Κ.Κ.Κορυδαλλού κ.Κ……
Κυρίως, όμως, υπερπηδώντας οριστικά τα σφάλματα του παρελθόντος και την παθολογία, που χαρακτήριζε την καθημερινότητά του, με έντονη εκδήλωση αυτοκαταστροφικών τάσεων, συνιστά τα τελευταία επτά και πλέον (7) έτη υπόδειγμα κρατουμένου που παλεύει ειλικρινά εκ βαθέων και όχι προσχηματικά, όχι μόνο για την παραμονή στο χώρο της νομιμότητας, η οποία άλλωστε τα τελευταία έτη συνιστά συνειδητή απόφαση και αναπόδραστη επιλογή, αλλά πολύ περισσότερο για την ομαλή κοινωνική του επανένταξη. Όλα αυτά αποδεικνύονται και από την από 05-10-2020 έκθεση της κοινωνικής υπηρεσίας του Κ.Κ.Κορυδαλλού (σχετ. 22)…..
Επιπλέον, αξίζει να επισημανθεί ότι διακρίνεται για την ευαισθησία του σε άτομα ηλικιωμένα και σε άτομα με αναπηρίες. Χαρακτηριστικό παράδειγμα της ευαισθησίας του αυτής ήταν η άμεση και καταλυτικής σημασίας προσφορά βοήθειας σε ηλικιωμένο συγκρατούμενό του, ο οποίος υπέστη λιποθυμικό επεισόδιο μέσα στην πτέρυγα που κρατείται ο ίδιος, γεγονός για το οποίο το Συμβούλιο Φυλακής δυνάμει του υπ’ αριθμ. …-20 πρακτικού συνεδρίασης Συμβουλίου Φυλακής Κ.Κ.Κορυδαλλού I ομόφωνα πρότεινε να επιβραβευτεί κατ’ άρθρο 67 παρ. 1β και παρ. 3 του νόμου 2776/1999 Σ.Κ. με τη χορήγηση ΓΡΑΠΤΟΥ ΕΠΑΙΝΟΥ, η αξιέπαινη πράξη του κρατούμενου για την άμεση και αποτελεσματική όπως περιγράφεται στις σχετικές αναφορές παρέμβασή του σε κατάσταση κρίσιμου ιατρικού περιστατικού, ώστε να αποφευχθεί ο κίνδυνος απώλειας της ζωής ενός συγκρατούμενού του (ηλικιωμένου με προβλήματα υγείας) και να μεταφερθεί εγκαίρως στο ιατρείο του καταστήματος κράτησης για την παροχή ιατροφαρμακευτικής βοήθειας. Αλλά και στο παρελθόν είχε βοηθήσει σημαντικά προσφέροντας βοήθεια σε ηλικιωμένο συγκρατούμενό του μεταφέροντάς τον στο ιατρείο (σχετ. 23 το υπ’ αριθμ. …-20 πρακτικό συνεδρίασης Συμβουλίου Φυλακής Κ.Κ.Κορυδαλλού I) και βέβαια μόλις που χρειάζεται να τονισθεί ότι η επιδοκιμασία της ευάγωγης συμπεριφοράς εντάσσεται στη θετική σωφρονιστική διαδικασία, η οποία ενισχύει την επιτυχή κοινωνική επανένταξη.
Άλλωστε, δυνάμει της με αριθμ. …-2021 απόφασης της Επιτροπής χορήγησης αδειών του χορηγήθηκε και έλαβε 3 ημέρες τακτική άδεια, δυνάμει της με αριθμ. …-2021 απόφασης της Επιτροπής χορήγησης αδειών του χορηγήθηκε και έλαβε 5 ημέρες τακτική άδεια και δυνάμει της με αριθμ. …-21 της Επιτροπής χορήγησης αδειών του χορηγήθηκε και έλαβε 6 ημέρες τακτική άδεια των οποίων έκανε καλή χρήση, τηρώντας απαρέγκλιτα τους όρους και συμμορφούμενος απολύτως, (σχετ.24 η με αρ. πρωτ. …-21 βεβαίωση αδειών).
Προς απόδειξη όλων των προεκτεθέντων εισφέρεται το με αρ. πρωτ. : …-2021 ΥΠΗΡΕΣΙΑΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ της κ. Διευθύντριας Καταστήματος Κράτησης Κορυδαλλού I (σχετ. 25)…..
Χαρακτηριστικό όλης αυτής της πολυετούς και υπερβατικής προσπάθειας του εκκαλούντος κατηγορούμενου και της ειλικρινούς μεταστροφής του χαρακτήρα του που εκδηλώνεται έμπρακτα ποικιλοτρόπως συνιστά το γεγονός ότι πλέον απασχολεί τα δημοσιεύματα του έντυπου και ηλεκτρονικού τύπου με θετικό τρόπο.
(σχετ.26-δημοσιευμένο άρθρο στο φύλλο της 6-7 Ιουλίου 2019 της εφημερίδας DOCUMENTO που τιτλοφορείται “Το σχολείο είναι το καλύτερο κομμάτι της φυλακής”) (σχετ.27-δημοσιευμένο άρθρο στο φύλλο της 3-7-2019 της εφημερίδας “τα ΝΕΑ”) (σχετ. 28δημοσιευμένο άρθρο στον ιστότοπο POLICENET (με πηγές Τα Νέα και ENIKOS.GR) της 12-4-20 με τίτλο “Π. Β. : Διακρίνεται στη μάθηση μέσα στις φυλακές Κορυδαλλού”) (σχετ. 29 δημοσιευμένο άρθρο στον ιστότοπο ΕΔΩΛΙO5 της 11-4-20 με τίτλο: “Π. Β. Ο αρχηγός της Greek Mafia..έκατσε στο θρανίο για να μάθει γράμματα και παίζει ως ηθοποιός σε παραστάσεις στην φυλακή”)…..
Κατόπιν αυτών αποδεικνύεται ότι παραμένοντας κρατούμενος, δεν συμμορφώθηκε απλώς με τους αυστηρούς σωφρονιστικούς κανόνες, αλλά αντίθετα εκδήλωσε θετικότατη συμπεριφορά. Η συμπεριφορά δε αυτή είναι προδήλως διακριτή της συνήθους συμπεριφοράς του κρατούμενου και η οποία συνέχεται με την εξαιρετική και οπωσδήποτε βελτίωση της συμπεριφοράς του και της ειλικρινούς μεταστροφής του χαρακτήρα του. (84 2ε Π.Κ.) Ο κ. Β. αποτίναζε το παρελθόν και άλλαξε τρόπο ςωής, κάνοντας μια σπουδαία, σπάνια, ειλικρινή υπέρβαση. Αναζητά πλέον ευπρόσωπα την επιείκεια και στήριξη της Δικαιοσύνης στο δρόμο αυτό της αυτοβελτίωσης που αποτελεί ορόσημο για την ομαλή κοινωνική του επανένταξη.
Κύριοι Δικαστές, εσείς συμβάλλατε καθοριστικά στο να αποκατασταθεί η πίστη του κ.Β. στη Δικαιοσύνη. Ενισχύσατε την απόφασή του επαναφοράς στη νομιμότητα. Τώρα πλέον είναι η σπουδαία στιγμή για τον κ. Β., που έχοντας κάνει την υπέρβαση χρειάζεται όσο ποτέ τη βοήθεια και την επιείκειά Σας στην κατεύθυνση της επανένταξης στο κοινωνικό σύνολο.”.
Το Δικαστήριο της παραπομπής, με την προσβαλλόμενη 1435/2021 απόφασή του, που εκδόθηκε μετά την κατά τα άνω νέα συζήτηση της υπόθεσης, κατά τα αναιρεθέντα κατά τα άνω κεφάλαια, που διατάχθηκε με την 166/2021 απόφαση του Αρείου Πάγου, απέρριψε ως αβάσιμο τον ως άνω αυτοτελή ισχυρισμό του αναιρεσείοντος περί συνδρομής στο πρόσωπό του της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2 εδ. ε’ ΠΚ, με το εξής επί λέξει σκεπτικό:
“Στην προκειμένη περίπτωση, ο εκκαλών Π. Β., δια της συνηγόρου του υπέβαλε εγγράφως και προφορικώς τον αυτοτελή ισχυρισμό για την αναγνώριση στο πρόσωπο του της ελαφρυντικής περίστασης της μεταγενέστερης καλής συμπεριφοράς, επικαλούμενος ως θετική συμπεριφορά την αυτόβουλη Φοίτηση του στο σχολείο δεύτερης ευκαιρίας του Κ.Κ.Κορ/λού, χωρίς να συντρέχει περίπτωση ευεργετικού υπολογισμού των ημερών κράτησής του, την άριστη επίδοση στην φοίτησή του με τιμητικές διακρίσεις, την απόκτηση τίτλου σπουδών απολυτηρίου Γυμνασίου, την εγγραφή του στο Γενικό Λύκειο μετά από προαγωγικές εξετάσεις κατ’ ιδίαν διδαχθέντων μαθητών, την συμμετοχή του στη Θεατρική Ομάδα, την παροχή συμβουλευτικής και υποστηρικτικής βοήθειας από την Κοινωνική Υπηρεσία, την μη συναναστροφή με άλλους κρατούμενους και την προσφορά βοήθειας σε ηλικιωμένο συγκρατούμενό του, με χορήγηση σχετικού επαίνου και την συνεπεία αυτής της διακριτής συμπεριφοράς ειλικρινή μεταστροφή του χαρακτήρα του, που επιδοκιμάσθηκε, μάλιστα και από την αρμόδια Επιτροπή με την χορήγηση ολιγοήμερων τακτικών αδειών.
Όπως προκύπτει από τα αναγνωσθέντα έγγραφα ο Π. Β., που εκτίει πολυετείς ποινές κάθειρξης, κρατούμενος, αρχικά, από 21-10-2014 στο Κ.Κ.Κορ/λού για τις ανάγκες παράστασής του στα εκκρεμή τότε Δικαστήριά του και, ήδη, με σχετική απόφαση κρατούμενος στο κατάστημα αυτό, το 2017 υπέβαλε αίτηση για φοίτησή του στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας, που λειτουργεί στο Κ.Κ.Κορ/λού απ’ το 2005 και η αίτησή του αυτή έγινε δεκτή απ’ τον αρμόδιο Εισαγγελέα Εφετών Πειραιά, που επόπτευε το κατάστημα κράτησης. Ολοκλήρωσε σε δυο χρόνια (14-6-2019) με άριστη επίδοση τον Α και Β κύκλο των σπουδών του, αποκτώντας τίτλο σπουδών απολυτηρίου Γυμνασίου, λαμβάνοντας τιμητική διάκριση για την εθελοντική του προσφορά στο σχολείο, για τη συμμετοχή του στο εργαστήριο χορού, για τη συμμετοχή του στο σχέδιο δράσης “ταξιδεύοντας στον κόσμο και την Ιστορία” καθώς και στα “Αγγλικά από την αρχή”, δείχνοντας, όπως σημειώνεται στο σχετικό φύλλο αξιολόγησης του έτους 2017-2018, απ’ τους καθηγητές του, ότι “…θέλει να εκμεταλλευτεί στο έπακρο αυτήν την ευκαιρία που του δίνεται…ότι η γενική του παρουσία κρίνεται θετική, παρουσιάζει άριστη ανταπόκριση, πολύ μεγάλο ενδιαφέρον, επιδεικνύει μεγάλη δέσμευση και σοβαρότητα και φέρνει εις πέρας με υπευθυνότητα ό,τι αναλαμβάνει, είναι συνεπέστατος στην παρακολούθηση των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων, συνεργάζεται άριστα με τους εκπαιδευτικούς και τους συνεκπαιδευόμενους, ότι η μαθησιακή του πορεία είναι εξαιρετική και διαθέτει άριστες προϋποθέσεις για συνέχιση των σπουδών…”, και στο φύλλο αξιολόγησης του έτους 2018-2019 “… ότι έχει επιδείξει ένα σοβαρό και συγκροτημένο πρόσωπο, έχει κερδίσει πολλά σε επίπεδο γνώσεων.. δεξιοτήτων και στάσεων- αξιών,… ωφελείται απ’ την εκπαιδευτική διαδικασία και κοινωνικοποιείται με άψογο τρόπο…” και “…έχει όλες τις δυνατότητες για περαιτέρω πρόοδο… σε ανώτερη σχολική βαθμίδα.. έχει ανοδική μαθησιακή πορεία και χαρακτηρίζεται από αέναο ήθος και αγάπη για το σχολείο και τη κτήση της γνώσης..”. Μάλιστα, εγκρίθηκε η εγγραφή του στην Α τάξη του 1ου Γενικού Λυκείου Κορ/λού, προήχθη στην Β τάξη Λυκείου με μέσο όρο 16,7 και στη Γ τάξη με μέσο όρο 16,8 και συνεχίζει τη φοίτησή του το 2021-2022 στην Γ τάξη Λυκείου, θέλοντας να συμμετάσχει στις Πανελλήνιες Εξετάσεις. Εκτός από τα παραπάνω, στην από …-2021 βεβαίωση της κοινωνιολόγου του Κ.Κ.Κορ/λού μνημονεύεται ότι απ’ τη συμμετοχή του στην Θεατρική ομάδα, πέραν της αυξανόμενης άνεσης στον προφορικό και γραπτό λόγο και της αποτελεσματικότερης επικοινωνίας.. αντλεί έμπνευση για να διερευνήσει συμπεριφορές, στάσεις και αξίες στον σύγχρονο κόσμο… και ότι τα τελευταία επτά και πλέον έτη συνιστά υπόδειγμα κρατούμενου που παλεύει ειλικρινά εκ βαθέων και όχι προσχηματικά, όχι μόνο για την παραμονή στο χώρο της νομιμότητας…αλλά πολύ περισσότερο για την ομαλή κοινωνική του επανένταξη”, ενώ στην από 26-9-2017, από 30-4-2018 και από 5-10-2020 έκθεση της Κοινωνικής Υπηρεσίας του Κ.Κ.Κορ/λού επισημαίνεται ότι “επιδεικνύει σημαντική μεταστροφή και προσπαθεί με συμβουλευτική και υποστηρικτική βοήθεια.. να εξουδετερώσει τις αρνητικές συνέπειες του μακροχρόνιου εγκλεισμού του…ότι έχει θέσει ως στόχο την ανασυγκρότηση της προσωπικότητάς του.. παρακολουθούμενος από ψυχίατρο καθώς παρουσιάζει συμπτώματα κατάθλιψης…”, ότι η ανάπτυξη όλων των παραπάνω δεξιοτήτων “…δείχνει ενεργοποίηση των εσωτερικών του μηχανισμών αποϊδρυματοποίησης και συνιστούν έκφραση της εσωτερικής του ανάγκης για αυτοβελτίωση και αποκοπή απ’ το παρελθόν…ότι εκδήλωσε έμπρακτα θετική και επωφελή κοινωνική συμπεριφορά καταβάλλοντας προσπάθειες αυτοβελτίωσης..” “..ότι προσπαθεί να κάνει την θετική υπέρβαση στη ζωή του…ότι έχει θέσει ως στόχο την ανασυγκρότηση της προσωπικότητας του και την επανένταξη στο κοινωνικό σύνολο, γεγονός που πανθομολογείται απ’ το φυλακτικό προσωπικό και τους ειδικούς επιστήμονες καθώς και απ’ το γεγονός της επιβράβευσης του για την προσφορά βοήθειας σε συγκρατούμενό του, την παροχή αδειών” καθώς και ότι “…πρόκειται για άνθρωπο εξαιρετικά ευγενικό, ήρεμο και συνεργάσιμο που διακρίνεται για την ειλικρινή του διάθεση να βοηθήσει όπου υπάρχει ανάγκη της Υπηρεσίας, αποτελεί ιδιαίτερα υπεύθυνο και έμπιστο κρατούμενο…προσφέροντας εθελοντική εργασία οπουδήποτε τον χρειαστεί η Υπηρεσία..πρόκειται για υπόδειγμα κρατούμενου που έχει αναπτύξει κοινωνικές δεξιότητες και έχει ενισχύσει την ικανότητα για συνεργασία και επικοινωνία…” και απ’ το …-2021 υπηρεσιακό σημείωμα της διευθύντριας του Κ.Κ.Κορ/λού προκύπτει “… ότι έχει συμβάλει καθοριστικά στο να παρακινηθούν δεκάδες κρατούμενοι να εγγραφούν στο σχολείο και… ότι έχει μερίδιο συμμετοχής στην ευρυθμία και ηρεμία που επικρατεί τα τελευταία χρόνια στο κατάστημα κράτησης… αφού έχει ενεργήσει πολλές φορές πυροσβεστικά σε εντάσεις μεταξύ κρατουμένων…” καταλήγοντας ότι “..έχει κάνει την θετική υπέρβαση στη ζωή του… έχει καταστεί έτοιμος για την επανένταξή του στην κοινωνία και ότι… η ομαλή επανένταξή του είναι δεδομένη μετά την αποφυλάκισή του” ενώ, τέλος, του αναγνωρίστηκε το σχετικό ελαφρυντικό με την με αρ 498/2020 απόφαση του Τρ Εφ. (Κακ/των) Πειραιά και την με αρ. 173/2020 απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Πειραιά.
Με βάση τα αναφερόμενα παραπάνω πραγματικά περιστατικά συμπεριφοράς του Π. Β. εντός της φυλακής, το Δικαστήριο κρίνει ότι αυτά δεν ήταν το αποτέλεσμα πραγματικής επίγνωσης από αυτόν των συνεπειών των πράξεών του και σταθερού εναρμονισμού του προς τις επιταγές της έννομης τάξης, ώστε να μαρτυρείται η πραγματική του διάθεση και η σοβαρή του στάση για βελτιωμένη και χωρίς παραπτώματα διαβίωσή του, για την οποία και πρέπει να επιβραβευτεί. Ειδικότερα, το περιστατικό της απομάκρυνσής του από τους άλλους κρατούμενους, για το λόγο, όπως ο ίδιος αναφέρει κατά την υποστήριξη της συνδρομής στο πρόσωπο του της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2ε του Π.Κ., ότι αντελήφθη πως δεν υπάρχει πραγματική φιλία, αποτελεί μία παθητική και όχι θετική συμπεριφορά, όπως απαιτεί η παραπάνω διάταξη, η οποία ουδόλως μαρτυρεί – και απ’ το λόγο που υπαγορεύτηκε-, πραγματική επίγνωση των συνεπειών των πράξεων που τέλεσε.
Περαιτέρω η ενεργή συμμετοχή του στην εκπαιδευτική διαδικασία και η άριστη επίδοσή του στην φοίτηση για να συμπληρώσει, κατ’ αρχήν, την υποχρεωτική εκπαίδευση και να προχωρήσει και σε ανώτερη βαθμίδα αποδεικνύει “τη θέλησή του να εκμεταλλευτεί στο έπακρο την ευκαιρία που του δόθηκε για φοίτησή του στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας”, όπως αναφέρει και η διευθύντρια του καταστήματος κράτησης στο υπηρεσιακό της σημείωμα και όχι και την ενεργοποίηση εσωτερικών μηχανισμών που τον οδήγησαν στην ειλικρινή μεταστροφή του χαρακτήρα του και στην αποκατάσταση της σχέσης του με την έννομη τάξη. Τα παραπάνω δεν αναιρούνται απ’ το μοναδικό γεγονός της προσφοράς βοήθειας, στις 30/11/2020, σε λιπόθυμο ηλικιωμένο συγκρατούμενό του, στα πλαίσια της ανθρώπινης αλληλεγγύης, που συναντάται και στο χώρο τα)ν φυλακών και δεν αποτελεί, ως εκ τούτου, μία διακριτή της συνήθους, θετική συμπεριφορά κρατούμενου, ούτε απ’ την παρότρυνσή του προς τους λοιπούς κρατούμενους να φοιτήσουν στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας, που εξασφαλίζει και ευεργετικό υπολογισμό της ποινής τους, ούτε, επίσης απ’ τις πυροσβεστικές ενέργειες του σε εντάσεις συγκρατουμένων του, που εξασφαλίζουν ηρεμία στον χώρο της Υπηρεσίας των φυλακών, καθόσον παράλληλα με αυτές τις συμπεριφορές συντρέχουν άλλα περιστατικά που μαρτυρούν ότι δεν έχει ριζικά αποκοπεί απ’ το παραβατικό παρελθόν του κατά τα επικαλούμενα επτά τελευταία χρόνια, σεβόμενος την έννομη τάξη. Συγκεκριμένα, από την δήλωσή του για την υποστήριξη της συνδρομής της αιτούμενης ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84παρ. 2ε Π.Κ., προκύπτει ότι απ’ το 2009 και καθ’ όλη την επίδικη επταετία (2014-2021) ο παραπάνω κρατούμενος διατήρησε στην διάθεσή του μέσω κάποιου έμπιστου, εκτός φυλακής, φιλικού του προσώπου, το μερίδιο του απ’ τα λύτρα της διακεκριμένης αρπαγής, που τέλεσε ως ηθικός αυτουργός, σε βάρος του Π. Π., -το οποίο ανερχόταν σε έξι εκατομμύρια ευρώ-, απ’ το οποίο, μάλιστα, υποστηρίζει ότι, μετά την αφαίρεση δυόμισυ εκατομμυρίων ευρώ απ’ την εξαδέλφη του Ε. Β., του απέμειναν περί τα 3,5 εκατομμύρια, τα οποία και αυτά (ισχυρίζεται) έχει σχεδόν ξοδεύσει και του έχουν απομείνει 50000-60000 ευρώ), καταναλώνοντας μέσ’ στη φυλακή περί τα 1000 ευρώ το μήνα για την (καθ’ υπέρβαση του ισχύοντος για τους άλλους κρατούμενους) διαβίωση του, μολονότι, όπως ο ίδιος παραδέχεται στο σημείωμά του, τυγχάνει κράτησης σε ανθρώπινες συνθήκες και με την επιβεβλημένη, για την κατάσταση της υγείας του, ιατροφαρμακευτική φροντίδα. Από την ως άνω συμπεριφορά το Δικαστήριο κρίνει ότι οι προαναφερθείσες ενέργειές του εντός της φυλακής έγιναν προς το σκοπό της εξασφάλισης του εν λόγω ελαφρυντικού με τις σχετικές εισηγήσεις των αρμοδίων Υπηρεσιών και δεν υπάρχει βελτίωση του χαρακτήρα του, με συνειδητοποίηση των συνεπειών των πράξεων του, όπως, ειδικότερα, της αφαίρεσης της ανθρώπινης ζωής (στην οποία ουδόλως αναφέρεται στο σχετικό υπόμνημά του αλλά ούτε και προφορικά) και της στέρησης, δια της αρπαγής, της ελευθερίας του ατόμου, προκειμένου να εξασφαλίσει οικονομικά οφέλη αλλά αντιθέτως εκμεταλλεύεται τα “προϊόντα” που του απέφερε ειδικά η τελευταία πράξη του, με τρόπο δηλωτικό του ήθους του και της κοινωνικής του προδιάθεσης, με αποτέλεσμα να μην προκύπτει ειλικρινής ψυχοβουλητική μεταστροφή του και σταθερή εναρμόνιση του με τις επιταγές της έννομης τάξης. Βέβαια, όσον αφορά στην μη αναφορά του Π. Β. στην συνειδητοποίηση της αξίας της ανθρώπινης ζωής αναφορικά με την πράξη της ανθρωποκτονίας από πρόθεση του Γ. Γ., την πράξη αυτή την αρνείται και την αποδίδει στον Α. Κ., για τον οποίο ισχυρίζεται ότι, ενώ τον προόριζε για σωματοφύλακα του θύματος, αυτός, κατ’ εντολήν τρίτου προσώπου, που είχε οικονομικές διαφορές με το θύμα, πήγε και τον σκότωσε. Ο ισχυρισμός αυτός του Π. Β., εξεταζόμενος στα πλαίσια της ανάληψης των ευθυνών του, της αντίληψης των συνεπειών των πράξεών του και της, εν τέλει, πραγματικής μεταστροφής του χαρακτήρα του, ώστε να δικαιούται της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84παρ. 2ε Π.Κ. δεν είναι βάσιμος. Αυτό αποδεικνύεται από πλείστα σημεία των απομαγνητοφωνήσεων των τηλεφωνικών συνομιλιών που είχε με τον Γ. Κ. (“…αν έχει γίνει κάτι τέτοιο έχω τελειώσει… ότι το τηλέφωνο που χρησιμοποίησε και πήρε τηλέφωνο αυτός (ο Κ.) αυτόνα (τον Γ. Γ.) για να βγεί έξω (απ’ την καφετέρια)…αλλάξανε την κάρτα και μετά μίλαγε με κάποιον στην Κέρκυρα (όπου τότε εκρατείτο ο 1ος κατ/νος)..όχι δεν νομίζω να είναι από εκείνο το κινητό, να έχει πάρει και εσένα..εκείνο το πέταξε, με το που φύγαμε παρακάτω το πετάξαμε το κάναμε κομάτια εγώ το έσπασα…και μου λες παλεύεται, τί παλεύεται ρε φίλε αυτή η δουλειά άμα είναι έτσι…”), από τις συνομιλίες του με τον Γ. Σ., με τον οποίο τότε έμεναν στο ίδιο κελί (“…το κινητό που πήρε τον Γ., το ίδιο κινητό έχει πάρει ένα άλλο τηλέφωνο…αυτό που είχαμε εμείς…), από συνομιλίες με τον Κ. (“…είχε αλλάξει τσιπάκι και είχε μιλήσει με…ένα κινητό τηλέφωνο που είχαμε εμείς στη φυλακή μέσα…”), απ’ τις οποίες προκύπτει η αγωνία του για την διαχείριση των κινητών τηλεφώνων απ’ τους εκτελεστές Α. Κ. και Γ. Κ., πράγμα που το παραδέχεται και ο ίδιος, εξηγώντας την στάση του αυτή στο ότι δήθεν τον διέψευδαν, λέγοντάς του ότι δεν πήγαν στον Γ., ενώ απερίφραστα και οι δύο δέχονται ότι πήγαν στο ραντεβού με το θύμα. Από τα παραπάνω προκύπτει αναμφίβολα ότι αυτός τέλεσε την πράξη της ανθρωποκτονίας ως ηθικός αυτουργός, όπως έγινε δεκτό και με την απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών, με φυσικό αυτουργό και άμεσο συνεργό τους Α. Κ. και Γ. Κ. αντίστοιχα, οι οποίοι ήταν ενταγμένοι στην δική του, αποκλειστικά, εγκληματική ομάδα για την εκτέλεση των συμβολαίων θανάτου που ο πρώτος κατ/νος αναλάμβανε και, επομένως, μη αναλαμβάνοντας τις ευθύνες του και γι’ αυτήν την πράξη αποδεικνύει την μη μεταστροφή του χαρακτήρα του και την έλλειψη σεβασμού προς την έννομη τάξη.
Συνεπώς, με τα επικαλούμενα από αυτόν πραγματικά περιστατικά και ειδικότερα την επιλογή της φοίτησής του στο Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας διακρίνεται, μεν, προσπάθειά του να επανεκκινήσει τη ζωή του με θετικό τρόπο, εμπλουτίζοντας τις γνώσεις του και ωφελούμενος στο επίπεδο της επικοινωνίας και της κοινωνικότητας, ωστόσο, μόνο απ’ την προσπάθεια αυτή, χωρίς την επεξεργασία στο επίπεδο των προσωπικών αξιακών κωδίκων, για να μπορέσει να αντιληφθεί την αξία της ανθρώπινης ζωής και της ελευθερίας του ατόμου, δεν προκύπτει και αποκοπή του απ’ την παρανομία και ειλικρινής μεταστροφή του χαρακτήρα του. Αντιθέτως, απ’ τη διατήρηση και εκμετάλλευση απ’ το 2009 και σ’ όλη την επίδικη επταετία των όσων απεκόμισε απ’ τις εγκληματικές του πράξεις, προς το σκοπό μάλιστα της ανετότερης διαβίωσής του μέσ’ στη φυλακή και (πιθανότατα) και μετά την προσδοκώμενη αποφυλάκισή του, μαρτυρείται ότι αυτός δεν έχει αντλήσει έμπνευση απ’ την φοίτησή του στο Σχολείο για να διερευνήσει τις παραπάνω αξίες, ούτε έχει αναπτύξει την αρετή της ισότητας, στην οποία αποσκοπεί, μεταξύ άλλων, η παρακολούθηση της Θεατρικής Ομάδας, όπου συμμετέχει, στα πλαίσια των πολιτιστικών δράσεων της “Λέσχης Ανάγνωσης” και κατόπιν τούτου πρέπει να απορριφτεί το σχετικό αίτημα του Π.. Β. περί συνδρομής στο πρόσωπό του της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 § 2ε ΠΚ.”.
Με τις παραδοχές αυτές η προσβαλλόμενη απόφαση, διέλαβε, την απαιτούμενη από τις ανωτέρω διατάξεις του Συντάγματος και του ΚΠοινΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, με την οποία απέρριψε τον ως άνω αυτοτελή ισχυρισμό περί συνδρομής στο πρόσωπο του κατηγορουμένου της ελαφρυντικής περιστάσεως του άρθρου 84 παρ. 2 ε του ΠΚ, την οποία διάταξη ορθώς ερμήνευσε και εφάρμοσε, χωρίς να την παραβιάσει είτε ευθέως είτε εκ πλαγίου, έτσι ώστε δεν στέρησε από την απόφαση τη νόμιμη βάση, ενώ δεν ήταν αναγκαίο να διαλαμβάνεται σε αυτή (απόφαση), άλλη ειδικότερη αιτιολογία. Ειδικότερα, το δικάσαν Δικαστήριο, μετά από εκτίμηση των αποδεικτικών μέσων (ανάγνωση εγγράφων, των πρακτικών και της 2560, 2604/2017 απόφασης κατά τα αμετάκλητα κεφάλαιά της, καταθέσεις μαρτύρων, απολογίες κατηγορουμένων), που μνημονεύονται αναλυτικά στην προσβαλλόμενη απόφαση, κατέληξε ανέλεγκτα στις ουσιαστικές παραδοχές, ότι δεν αποδείχθηκαν οι κατά τα άνω απαιτούμενες προϋποθέσεις για τη χορήγηση του προαναφερθέντος ελαφρυντικού από την διάταξη του άρθρου 84 παρ. 2 ε του ΠΚ, δεχόμενο ότι τα επικαλούμενα πραγματικά περιστατικά συμπεριφοράς του κατηγορουμένου και ήδη αναιρεσείοντος Π. Β. εντός της φυλακής δεν αποτελούν αυθεντική μαρτυρία για την ψυχική και ηθική μεταστροφή του. Σημειώνεται ότι η κρισιολογία του δικαστηρίου της ουσίας σχετικά με την εκτίμηση και αξιολόγηση των αποδεικτικών μέσων, για την οποία προβάλλει αιτίαση ο αναιρεσείων κατηγορούμενος, διατεινόμενος ότι δεν εκτιμήθηκαν σωστά τα αποδεικτικά μέσα σχετικώς με την απόρριψη του ως άνω αυτοτελούς ισχυρισμού του, επικαλούμενος αντίθεση των αποδεικτικών μέσων προς τις ουσιαστικές παραδοχές της προσβαλλόμενης και διαφορετική αξιολόγηση αυτών, εκφεύγει του αναιρετικού ελέγχου, ως αναγομένη στην ανέλεγκτη αναιρετικά κρίση επί της ουσίας. Τούτο διότι, ως αντίφαση, η οποία συνεπάγεται έλλειψη αιτιολογίας, νοείται η προκύπτουσα είτε μεταξύ των εκτιθέμενων στο σκεπτικό της αποφάσεως, είτε μεταξύ των τελευταίων και εκείνων που αναφέρονται στο διατακτικό αυτής και όχι η τυχόν αντίθεση κάποιου αποδεικτικού μέσου προς τις ουσιαστικές παραδοχές και το πόρισμα της αποφάσεως, καθόσον το τελευταίο ανάγεται στην εκτίμηση των αποδείξεων, η οποία, όπως προαναφέρθηκε, δεν ελέγχεται αναιρετικά. Ως εκ τούτου είναι αβάσιμοι οι από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ’,Ε’ και τρίτος και τέταρτος λόγοι αναίρεσης, με τους οποίους πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση για εσφαλμένη εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης και αναιτιολόγητη απόρριψη του αυτοτελούς ισχυρισμού του αναιρεσείοντος περί αναγνώρισης στο πρόσωπό του της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2 εδ. ε’ του ΠΚ.
IV. Περαιτέρω με τη διάταξη του άρθρου 6 παρ. 1 εδ. α` της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ), η οποία κυρώθηκε για πρώτη φορά από την Ελλάδα με το Ν. 2329/1953 και εκ νέου με το Ν.Δ. 53/1974 και αποτελεί, κατά το άρθρο 28 του Συντάγματος, αναπόσπαστο μέρος του εσωτερικού Ελληνικού Δικαίου και υπερισχύει κάθε άλλης αντίθετης διάταξης εσωτερικού νόμου, ορίζεται ότι “Παν πρόσωπο έχει δικαίωμα, όπως η υπόθεσή του δικασθεί δικαίως, δημόσια και εντός λογικής προθεσμίας, υπό ανεξάρτητου και αμερόληπτου δικαστηρίου, νομίμως λειτουργούντος, το οποίο θα αποφασίσει είτε……., είτε επί του βάσιμου πάσης εναντίον του κατηγορίας ποινικής φύσεως”. Στο δικαίωμα αυτό περιλαμβάνονται ειδικότερα, σύμφωνα με τη σταθερή νομολογία του ΕΔΔΑ: α) το δικαίωμα ελεύθερης και ανεμπόδιστης πρόσβασης στο δικαστήριο και β) το δικαίωμα του προσώπου να τύχει σχετικά με την υπόθεσή του ακρόασης. Το ίδιο δικαίωμα ακρόασης αναγνωρίζεται, τόσο από το άρθρο 2 περ. 1 του έβδομου Πρωτοκόλλου της άνω Ευρωπαϊκής Σύμβασης, που κυρώθηκε με το Ν. 1705/1987, το οποίο ορίζει ότι “κάθε πρόσωπο που καταδικάστηκε για αξιόποινη πράξη από δικαστήριο, έχει το δικαίωμα της επανεξέτασης από ανώτερο δικαστήριο της απόφασης με την οποία κηρύχθηκε ένοχο ή της απόφασης με την οποία επιβλήθηκε ποινή”, όσο και από το άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγματος, κατά το οποίο “καθένας έχει δικαίωμα στην παροχή έννομης προστασίας από τα δικαστήρια και μπορεί να αναπτύξει σ` αυτά τις απόψεις του για τα δικαιώματα ή συμφέροντά του, όπως ο νόμος ορίζει”. Από τις παραπάνω διατάξεις συνάγεται ότι τα κράτη, θα πρέπει να έχουν εξασφαλίσει στην πράξη το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη, απόρροια του οποίου είναι και η ακώλυτη πρόσβαση σε δικαστήριο και η προηγούμενη δικαστική ακρόαση. Το εν λόγω δικαίωμα ακρόασης πρέπει να είναι αποτελεσματικό, έτσι ώστε οι διάδικοι να μπορούν να υποβάλλουν οποιουσδήποτε ισχυρισμούς, επιχειρήματα, παρατηρήσεις, οι οποίοι να ακούγονται, να λαμβάνονται υπόψη και να εξετάζονται καταλλήλως από το δικαστήριο. Εξάλλου ταυτόσημη με την προαναφερόμενη διάταξη του άρθρου 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ είναι η διατύπωση και του άρθρου 14 παρ 1 εδ. β του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα, που κυρώθηκε με το ν. 2462/1997 και ορίζει, ότι “Κάθε πρόσωπο έχει το δικαίωμα η υπόθεσή του να δικαστεί δίκαια και δημόσια από αρμόδιο, ανεξάρτητο και αμερόληπτο δικαστήριο, που έχει συσταθεί με νόμο, το οποίο θα αποφασίσει για το βάσιμο κάθε κατηγορίας σχετικά με ποινικό αδίκημα, η οποία έχει απαγγελθεί εναντίον του, καθώς και για αμφισβητήσεις δικαιωμάτων και υποχρεώσεων αστικού χαρακτήρα”. Οι ανωτέρω αυξημένης τυπικής ισχύος διατάξεις θέτουν τα πλαίσια μέσα στα οποία πρέπει να λειτουργούν τα δικαστήρια και να απονέμεται η δικαιοσύνη, αποτελούσες συγχρόνως και την κατευθυντήρια γραμμή για τα δικονομικά συστήματα των συμβαλλομένων μερών και στην προκειμένη περίπτωση της Ελλάδας για την εξασφάλιση της αμεροληψίας και αντικειμενικότητας των οργάνων απονομής της δικαιοσύνης (ΑΠ 441/2020). Η παραβίαση της προαναφερθείσας διάταξης του άρθρου 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ που καθιερώνει την αρχή της δίκαιης δίκης, δε δημιουργεί ιδιαίτερο λόγο αναίρεσης της ποινικής απόφασης, πέρα από τους λόγους που περιοριστικά αναφέρονται στο άρθρο 510 του Κ.Ποιν.Δ., εκτός αν συνδυάζεται με άλλη πλημμέλεια, που υπάγεται στους προβλεπόμενους από την εν λόγω διάταξη, λόγους αναίρεσης, σε συνδυασμό με όσα ορίζονται στη διάταξη του άρθρου 171 παρ. 1 στοιχείο δ` Κ.Ποιν.Δ. (ΑΠ 442/2021, ΑΠ 1312/2020, ΑΠ 1466/2019). Κατά τη διάταξη του άρθρου 171 παρ. 1 στοιχ. δ` του προϊσχύσαντος μέχρι 30-6-2019 Κ.Ποιν.Δ., αλλά και του ισχύοντος από 1-7- 2019 Κ.Ποιν.Δ., που κυρώθηκε με το Ν. 4690/2019 (Φ.Ε.Κ. 96/11-6-2019, τεύχος πρώτο), απόλυτη ακυρότητα, που λαμβάνεται υπόψη και αυτεπαγγέλτως από το δικαστήριο σε κάθε στάδιο της ποινικής διαδικασίας, ακόμη και στον Άρειο Πάγο, επιφέρει η μη τήρηση των διατάξεων που καθορίζουν “την εμφάνιση, την εκπροσώπηση και την υπεράσπιση του κατηγορουμένου ή του προσώπου στο οποίο αποδίδεται η πράξη κατά την προκαταρκτική εξέταση και την άσκηση των δικαιωμάτων που τους παρέχονται από τον νόμο, την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, το Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα και τον Χάρτη των Θεμελιωδών Ελευθεριών της E.E.”. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει, ότι η άσκηση των προσηκόντων στον κατηγορούμενο δικαιωμάτων αναφέρεται σε όλες τις περιπτώσεις, κατά τις οποίες υφίσταται από το νόμο υποχρέωση του δικαστή να δημιουργήσει οίκοθεν εκείνες τις προϋποθέσεις που καθιστούν δυνατή την άσκηση των παραπάνω δικαιωμάτων, χωρίς να απαιτείται προηγουμένη σχετική αίτηση του κατηγορουμένου Ο όρος δε “υπεράσπιση” του κατηγορούμενου πρέπει να νοηθεί υπό ευρεία έννοια και σ` αυτόν υπάγονται όλες οι διατάξεις που συμβάλλουν με οποιονδήποτε τρόπο στην υπεράσπισή του. Η παραβίαση της άνω διάταξης ιδρύει τον εκ του άρθρου 510 παρ. 1 Α` λόγο αναίρεσης (ΑΠ 1466/2019, ΑΠ 1724/2019, ΑΠ 101/2018, ΑΠ 1821/2016).
V. Κατά τη διάταξη άρθρου 6 παρ. 2 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (Ε.Σ.Δ.Α.), που κυρώθηκε αρχικά με το Ν. 2329/1953 και εκ νέου με το Ν.Δ. 53/1974, αποτελεί εγχώριο δίκαιο και, κατά το άρθρο 28 παρ. 1 του Συντάγματος, έχει αυξημένη ισχύ έναντι των κοινών νόμων, μεταγλωττίστηκε δε και αποδόθηκε στη δημοτική γλώσσα με το Π.Δ. 76/2022 (Φ.Ε.Κ. 205/1-11-2022, τεύχος πρώτο), “Κάθε πρόσωπο που κατηγορείται για αδίκημα τεκμαίρεται ότι είναι αθώο έως τη νόμιμη απόδειξη της ενοχής του”, κατά δε την με ταυτόσημη διατύπωση διάταξη του άρθρου 14 παρ. 2 και 3 εδ. ζ` του Διεθνούς Συμφώνου για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα, το οποίο κυρώθηκε με το Ν. 2462/1997 (Φ.Ε.Κ. 25/26-2-1997, τεύχος πρώτο) και επίσης έχει αυξημένη τυπική ισχύ κατά το άρθρο 28 παρ. 1 του Συντάγματος, στην οποία ορίζεται “2. “Κάθε πρόσωπο που κατηγορείται για αδίκημα τεκμαίρεται ότι είναι αθώο εωσότου η ενοχή του αποδειχθεί σύμφωνα με το νόμο. 3. Κάθε πρόσωπο που κατηγορείται για ποινικό αδίκημα απολαύει, σε πλήρη ισότητα τις ακόλουθες τουλάχιστον εγγυήσεις: (…) ζ) να μην εξαναγκάζεται να καταθέσει εναντίον του εαυτού του ή να ομολογήσει την ενοχή του και τεκμαίρεται ότι είναι αθώο εωσότου η ενοχή του αποδειχθεί σύμφωνα με το νόμο”, διακηρύσσεται η θεμελιώδης αρχή της σιωπής και μη αυτοενοχοποίησης του κατηγορουμένου, η οποία στο πλαίσιο της έννοιας της “δίκαιης δίκης” καθιερώνει και κατοχυρώνει το δικαίωμα κάθε κατηγορουμένου, καθόλα τα διαδικαστικά στάδια της ποινικής διαδικασίας, μέχρι να εκδοθεί αμετάκλητη καταδικαστική απόφαση, να θεωρείται αθώος εωσότου η ενοχή του αποδειχθεί με την τήρηση νόμιμης διαδικασίας. Παραβίαση δε του άνω δικαιώματος του κατηγορουμένου, επάγεται απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας και συντρέχει ο από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α` και 171 παρ. 1 δ` του ΚΠΔ λόγος αναίρεσης (ΑΠ 1399/2009, ΑΠ1583/2022).
Από την παραδεκτή για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου επισκόπηση των πρακτικών της προσβαλλόμενης απόφασης, όπου το Δικαστήριο της ουσίας συμμορφούμενο προς την προηγούμενη αναιρετική απόφαση, από την οποία όπως προαναφέρθηκε καθορίζοντο τα όρια της εξουσίας του, περιορίζετο στην έρευνα της συνδρομής των προυποθέσεων της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2ε ΠΚ στο πρόσωπο του κατηγορουμένου και ήδη αναιρεσείοντος και όχι στην ενοχή αυτού για την τέλεση των αξιοποίνων πράξεων που είχε καταστεί αμετάκλητη με την εν μέρει αναιρεθείσα υπ’ αριθμ.2560/2017, 2604/2017 απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών, προέκυψε ότι οι υποβληθείσες από το Δικαστήριο στον αναιρεσείοντα ερωτήσεις κατέτειναν και απέβλεπαν στην διερεύνηση του συγκεκριμένου εν προκειμένω ως άνω αντικειμένου της δίκης χωρίς να διαπνέονται από εχθρότητα, μεροληψία, προκατάληψη σε βάρος του αναιρεσείοντος και συνακόλουθα δεν επήλθε παραβίαση του δικαιώματος σε δίκαιη δίκη μέσω παραβίασης του τεκμηρίου αθωότητας και της αρχής της αμεροληψίας, όπως αβάσιμα αιτιάται ο τελευταίος απορριπτομένου του συναφούς εκ του άρθρου 510 παρ. 1Α ΚΠοινΔ πρώτου αναιρετικού λόγου και τρίτου πρόσθετου αναιρετικού λόγου. Εξάλλου από την επισκόπηση των πρακτικών της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει ότι το δικάσαν Δικαστήριο, μετά από συνεκτίμηση των αποδεικτικών μέσων,κατέληξε ανέλεγκτα στις ουσιαστικές παραδοχές, ότι δεν αποδείχθηκαν οι κατά τα άνω απαιτούμενες προϋποθέσεις για τη χορήγηση της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 πρ. 2ε ΠΚ, χωρίς αυτές (παραδοχές) που όπως προαναφέρθηκε αφορούσαν τις απαιτούμενες προυποθέσεις συνδρομής της εν λόγω ελαφρυντικής περίστασης και όχι την αμετάκλητα κριθείσα ενοχή, να ενέχουν προσβολή του θεμελιώδους δικαιώματος σιωπής και μη αυτοενοχοποίησης και συνακόλουθα του τεκμηρίου αθωότητας του αναιρεσείοντος, όπως αβάσιμα αιτιάται ο τελευταίος απορριπτομένου του συναφούς εκ του άρθρου 510 παρ. 1Α ΚΠοινΔ δεύτερου πρόσθετου αναιρετικού λόγου.
VΙ. Κατά τη διάταξη του άρθρου 367 παρ. 1 του ΚΠοινΔ, “όταν τελειώσει η αποδεικτική διαδικασία, ο διευθύνων τη συζήτηση δίνει τον λόγο στον εισαγγελέα, έπειτα στον παριστάμενο για την υποστήριξη της κατηγορίας, ο οποίος δεν μπορεί να επεκταθεί στο θέμα της ποινής που πρέπει να επιβληθεί, και τέλος δίνει το λόγο στον κατηγορούμενο “, ενώ, κατά την παρ. 3 του ίδιου άρθρου, “ο κατηγορούμενος ή ο συνήγορός του έχει πάντοτε το δικαίωμα να μιλήσει τελευταίος”. Από τη διάταξη αυτή σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 138 παρ. 1 και 2, 333 του ιδίου Κώδικα προκύπτει, ότι είναι υποχρεωτικό να δοθεί ο λόγος από εκείνον που διευθύνει τη συζήτηση στον εισαγγελέα και στους διαδίκους, σύμφωνα με την παραπάνω κανονισμένη σειρά, στον δε κατηγορούμενο ή στον συνήγορό του στο τέλος, και αν τούτο δεν ζητηθεί, πράγμα που πρέπει να προκύπτει από τα πρακτικά. Aν ο απών κατηγορούμενος εκπροσωπείται από συνήγορο (340 ΚΠΔ) ο συνήγορος τον εκπροσωπεί πλήρως σαν να ήταν παρών, εκτός από το δικαίωμα της απολογίας, και πρέπει να προκύπτει από τα πρακτικά ότι δόθηκε ο λόγος στο συνήγορο και αν δεν ζητήθηκε (ΑΠ266/2014). Από την παράβαση των διατάξεων αυτών επέρχεται απόλυτη ακυρότητα, κατά το άρθρο 171 παρ. 1 εδ. δ` του ΚΠοινΔ, γιατί αφορά στην υπεράσπιση του κατηγορουμένου και στην άσκηση των δικαιωμάτων που παρέχονται σ` αυτόν και ρητά θεσπίζονται από το νόμο, ιδρύεται δε λόγος αναίρεσης της απόφασης, σύμφωνα με το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α` του ΚΠοινΔ (ΑΠ 520/2023).
Στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσείων αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση πλημμέλεια από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α’, σε συνδυασμό με το άρθρο 171 παρ. 1 περ. δ` ΚΠοινΔ, προβάλλοντας ότι μετά την πρόταση της Εισαγγελέα της έδρας περί επιβολής συνολικής ποινής η Πρόεδρος του Δικαστηρίου δεν έδωσε το λόγο στον ίδιο ως κατηγορούμενο και ήδη αναιρεσείοντα ή στους συνηγόρους του, προκειμένου να τοποθετηθεί επί της πρότασης του Εισαγγελέα και να αναπτύξει τους υπερασπιστικούς του ισχυρισμούς, αλλά προχώρησε στην κατάρτιση και τη δημοσίευση της απόφασής του αποδεχόμενο την εισαγγελική πρόταση και προέβη στον καθορισμό της συνολικής ποινής Από την παραδεκτή επισκόπηση των πρακτικών της προσβαλλομένης, τα οποία δεν προσβάλλονται ως πλαστά, ούτε ζητήθηκε η διόρθωσή τους και το περιεχόμενό τους είναι αδιαμφισβήτητο, προκύπτει ότι μετά την πρόταση του Εισαγγελέα της εδρας περί επιβολής συνολικής ποινής, η Πρόεδρος του Δικαστηρίου δεν έδωσε τον λόγο στον κατηγορούμενο και ήδη αναιρεσείοντα ή στους συνηγόρους του, για να τοποθετηθεί επί της προτάσεως του Εισαγγελέα και εν συνεχεία το Δικαστήριο προχώρησε – σε μυστική διάσκεψη – στην κατάρτιση της προσβαλλόμενης απόφασής του και ακολούθως στη δημοσίευση αυτής, με την οποία καθόρισε την συνολική ποινή. Έτσι, ο αναιρεσείων στερήθηκε του εκ του άρθρου 367 ΚΠοινΔ δικαιώματός του, να τοποθετηθεί και να αντικρούσει την πρόταση του Εισαγγελέα αναπτύσσοντας τους υπερασπιστικούς του ισχυρισμούς.
Συνεπώς επήλθε από το λόγο αυτό, σύμφωνα με τα εκτιθέμενα στη μείζονα σκέψη, απόλυτη ακυρότητα που συνέβη κατά τη διαδικασία στο ακροατήριο και ο ως άνω δεύτερος λόγος της κρινόμενης αίτησης και πρώτος πρόσθετος αναιρετικός λόγος από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α’ του ΚΠοινΔ, είναι βάσιμοι. Πρέπει επομένως να αναιρεθεί εν μέρει η προσβαλλόμενη απόφαση ως προς τις διατάξεις της περί καθορισμού συνολικής ποινής ως προς τον κατηγορούμενο και ήδη αναιρεσείοντα Π. Β. του Α., αλλά κατ’αρθρ. 469 ΚΠοινΔ και ως προς τους κατηγορούμενους Α. Π. του Ι., Γ. Κ. του Δ. και Χ. Μ. του Ι. εκ των οποίων ο δεύτερος ήταν παρών ενώ οι λοιποί εκπροσωπήθηκαν από συνηγόρους κατά την συζήτηση της υποθέσεως και για τους οποίους με την προσβαλλόμενη απόφαση ομοίως καθορίστηκε συνολική ποινή χωρίς να δοθεί ο λόγος για να τοποθετηθούν και να αντικρούσουν την πρόταση του Εισαγγελέα αναπτύσσοντας τους υπερασπιστικούς τους ισχυρισμούς, να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση κατά το αναιρούμενο μέρος της ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 111 ΚΠοινΔ όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 75 του Ν. 5090/2024 με έναρξη ισχύος από 1/5/2024 (138 παρ. 1 Ν., 5090/2024) ως και σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 137 του Ν.5090/2024, συγκροτούμενο και από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρ. 519 ΚΠοινΔ) και να απορριφθεί κατά τα λοιπά η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης ως και οι επ’αυτής πρόσθετοι αναιρετικοί λόγοι.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί εν µέρει την προσβαλλόµενη υπ’ αριθμ. 1435/2021απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών και ειδικότερα ως προς τις διατάξεις της περί καθορισμού συνολικής ποινής ως προς τον κατηγορούμενο και ήδη αναιρεσείοντα Π. Β. του Α., και ως προς τους κατηγορούμενους Α. Π. του Ι., Γ. Κ. του Δ. και Χ. Μ. του Ι.
Παραπέμπει την υπόθεση, ως προς το αναιρούμενο μέρος της, για νέα συζήτηση, στο Τριμελές Εφετείο Αθηνών που θα συγκροτηθεί σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 111 ΚΠοινΔ όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 75 του Ν. 5090/2024 με έναρξη ισχύος από 1/5/2024 και από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που την δίκασαν προηγουμένως.
Απορρίπτει, κατά τα λοιπά, την 6234 από 15/7/2022 αίτηση του Π. Β. του Α., ήδη κρατούμενου στο Κ.Κ.Κορυδαλλού για αναίρεση της υπ’ αριθμ. 1435/2021 τελεσίδικης απόφασης του Πενταμελούς Εφετείου Αθηνών ως και τους από 22/11/2022 πρόσθετους αναιρετικούς λόγους.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα την 1η Μαρτίου 2024.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 20 Ιουνίου 2024.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Πηγή : areiospagos.gr